Juni McDaniel

Vrouwen in Hindu Shakta Tantra

VROUWEN IN HINDU SHAKTA TANTRA TIMELINE

Zesde tot zevende eeuw gt: De vroegste hindoeïstische Shakta-tantrische teksten zijn gecomponeerd in India.

Tiende tot veertiende eeuw: Tantra werd langzaamaan populairder in India, met een bloei van aanvullende teksten.

Zestiende eeuw en verder: Hindu Shakta Tantra nam langzaam af tegen de zestiende eeuw, met de opkomst van devotionele religie (bhakti), hoewel er sinds die periode enkele tantra's zijn geschreven.

Twintigste eeuw: Nieuwe vormen van Hindu Shakta Tantra ontwikkeld, beïnvloed door Rajneesh (1931-1990), later bekend als Bhagwan Shri Rajneesh en vervolgens Osho, die een syncretische vorm van Hindu Tantra onderwees en toegewijden begon aan te trekken in zowel India als in het Westen .

GESCHIEDENIS VAN VROUWEN IN HINDU SHAKTA TANTRA

Over de geschiedenis van Shakta Tantra is veel gedebatteerd. De term tantra verwees oorspronkelijk naar een reeks teksten en het woord werd later verbreed tot de ideeën die in die teksten zijn beschreven. De etymologische oorsprong van de term komt uit het Sanskrietwoord voor weven en weefgetouw, dus ideeën die met elkaar zijn verweven. Het eerste gebruik ervan is in de Vedische teksten, verwijzend naar een model of theorie. Latere tantrische ideeën waren van oudsher geheim en Tantra was vaak een ondergrondse vorm van religiositeit binnen de brede en diverse religieuze traditie die bekend werd als het hindoeïsme. Tantra kan een reeks methoden, technieken en systemen bevatten die tot een religieus doel leiden. Een tantrika is een persoon die de ideeën en rituelen volgt die in deze teksten worden beschreven. Typische tantrische technieken zijn onder meer het gebruik van mantra's (heilige woorden), mudra's (symbolische handposities), yantra's (visuele afbeeldingen, vaak in geometrische patronen, die fungeren als kaarten van de innerlijke werelden die door meditatie worden gevonden), puja (rituele aanbidding) en diksha (inwijding) door een leraar (goeroe). Meditatie (dhyana) in Tantra maakt gebruik van visualisatie en een populaire vorm van visualisatie omvat de rituele zuivering van de persoon en de omgeving en de plaatsing van goden in het lichaam (nyasa).

Tantra's richtten zich vaak op hindoegoden en de tantra's die zich binnen de hindoeïstische Shakta-traditie ontwikkelden, richtten zich op Shakti, als de kosmische vrouwelijke kracht. Godinaanbidding in India is erg oud, en er zijn standbeelden die archeologen lijken te zien om godinaanbidding uit ongeveer 7000–6000 vce in Madhya Pradesh te tonen. De Devi Sukta-hymne van de Rig Veda beschrijft een godin (devi) die de wereld schept zonder een ander hoger wezen en die bestaat als oneindig en eeuwig bewustzijn. Deze tekst dateert uit ongeveer 1500 vce. Deze godin is Devi of Shakti, van wie later werd aangenomen dat ze de vorm aannam van andere godinnen, zoals Sarasvati, Lakshmi, Durga en Parvati.

Godinnenverering ontwikkelde zich als een vorm of sekte van het hindoeïsme, tegenwoordig shaktisme genoemd. Sommige Shakta's (de volgelingen van Shakti) begrijpen in het algemeen dat de Godin de allerhoogste, ultieme, eeuwige realiteit van alle bestaan ​​is, net zoals het concept van brahman (ultiem en onvoorwaardelijk bewustzijn) in de hindoe-vedanta-traditie. Ze wordt tegelijkertijd beschouwd als de bron van alle schepping, haar belichaming, en de energie die haar bezielt en bestuurt, en waarin alles uiteindelijk zal terugkeren. Andere vormen van Shaktisme richten zich op een bepaalde godin, die de schepper van het universum en de redder van zielen wordt. Deze vorm van Shaktisme werd beïnvloed door de devotionele (bhakti) traditie en benadrukt de liefde van de godin. Specifieke vormen of emanaties van de godin worden opgevat als de persoonlijke godin of spirituele gids van de toegewijde, de Ishtadevi genaamd.

De vroegste hindoeïstische Shakta-tantrische teksten in India dateren van ongeveer de zesde tot de zevende eeuw na Christus (zondvloed 2006). Ze zijn geschreven in het Sanskriet. Tantra werd langzaamaan populairder, met een bloei van teksten in de tiende tot veertiende eeuw. Tantra daalde langzaam in India tegen de zestiende eeuw, met de opkomst van devotionele religie (bhakti) en de invloed van de islam, hoewel er sinds die periode enkele tantra's zijn geschreven.

Er zijn twee belangrijke stijlen van Shakta-tantrische tradities, de Srikula en de Kalikula. Kula betekent "familie" of "clan", en de term wordt hier gebruikt om te verwijzen naar de volgelingen van verschillende godinnen. In de Srikula-traditie van Zuid-India, de godin Shri of Lakshmi wordt begrepen als de ultieme godin. Ze wordt geassocieerd met geluk en geluk, zowel mooi als weldadig, en wordt aanbeden als Lalita Tripura Sundari. Haar symbool is de Sri yantra [afbeelding rechts] of Sri Cakra. In de Kalikula-traditie van Noord- en Oost-India is de godin Kali de oppergodin, aanbeden als Durga, Chandi, Tara en de emanaties van de godin, de Mahavidya's genaamd. Kali is de liefhebbende moeder die haar kinderen beschermt en wiens felheid ze bewaakt. Ze is van buiten beangstigend (met donkerblauwe huid, puntige tanden en een ketting van schedels) maar van binnen is ze mooi. Ze kan een goede wedergeboorte of een groot religieus inzicht garanderen en haar aanbidding is vaak gemeenschappelijk, vooral op festivals zoals Kali Puja en Durga Puja. Beide tantrische tradities blijven bestaan ​​in India en oefenen aanzienlijke invloed uit.

Er is veel misverstand over tantrische ideeën. Sommige tantrische teksten beschrijven twee paden, de linker- en de rechterweg (vamachara en dakshinachara). Britse schrijvers vertaalden deze later als 'linkerhand' en 'rechterhand'. Er is geen term voor "hand" in het Sanskriet, en de term wordt als vernederend beschouwd, want de linkerhand in India wordt geassocieerd met badkamergedrag. De linker weg is de vorm van Tantra die de rituelen van seks en dood omvat die de kolonialisten met afschuw vervulden. Het tantrische doel is om de gruwel en de fascinatie die deze bezaten te overwinnen, en om de beoefenaar de afstandelijkheid te geven die nodig is om de ultieme waarheid te begrijpen.

We moeten de rol van vrouwen in Hindu Shakta Tantra uit het verleden afleiden uit hun vermelding in tantrische teksten, aangezien we vanaf deze tijd geen andere documenten hebben om over na te denken. Het is handig om in gedachten te houden dat teksten niet altijd de realiteit op de grond vertegenwoordigen. We hebben wel etnografische gegevens uit de twintigste eeuw en geleerden kunnen beoefenaars interviewen. Bovendien kwamen in de twintigste eeuw religieuze uitingen van de New Age naar voren. New Age beoefenaars hebben Shakta Tantra echter opnieuw gedefinieerd op manieren die de Indiase beoefenaars niet zouden herkennen als Tantra. Dit profiel onderzoekt de rol van vrouwen in oude, laatmiddeleeuwse, vroegmoderne en hedendaagse contexten.

LESSEN / GELOVEN OVER VROUWEN ROLLEN 

In de oudheid heeft de Brahmayamala Tantra, daterend van ongeveer de zevende tot de negende eeuw na Christus, drie belangrijke rollen voor vrouwen. De eerste is de vrouwelijke rituele partner (de shakti of duti genaamd), die de mannelijke tantrika bijstaat in zijn meditatieve en rituele beoefening. Ze wordt beschreven als mooi, heroïsch, opgeleid in tantrische leer, loyaal aan goeroe, godheid en echtgenoot. Ze is in staat tot yoga-onthechting en ascese. Ze heeft geslachtsgemeenschap met de mannelijke tantrika in bepaalde rituelen en hun seksuele vloeistoffen worden verzameld voor opname, om spirituele of magische kracht te verkrijgen. Ze kan de vrouw zijn van de mannelijke beoefenaar, of een 'gast-shakti'. Ze wordt gebruikt als krachtbron voor de mannelijke tantrika, maar de tekst zegt niet wat ze uit het ritueel haalt.

De tweede rol is de yogini, letterlijk een vrouwelijke beoefenaar van yoga ("discipline"). De term is dubbelzinnig, omdat het soms verwijst naar bovennatuurlijke vrouwen en soms naar menselijke. Er zijn goddelijke yogini's die welwillend zijn en aanbeden worden met mantra's, er zijn toornige yogini's die bloed aangeboden krijgen, en er zijn menselijke yogini's die tantrische leringen doorgeven en voedselaanbod krijgen. Van menselijke yogini's wordt aangenomen dat ze behoren tot kulas (clans) op basis van de zeven moedergodinnen. Yogini's die menselijke vrouwen zijn, worden verondersteld in staat te zijn siddhi's (bovennatuurlijke krachten) te verwerven en ze aan mannelijke tantrika's te geven. Sommige hebben mannelijke tegenhangers, viras (helden) genoemd.

De derde rol is de sadhaki, de vrouwelijke beoefenaar van een spiritueel pad. Ze is ingewijd in een afstamming en krijgt een nieuwe naam die eindigt op "shakti", bijvoorbeeld Adishakti. Ze kan individueel of in een groep oefenen met een mannelijke tantrika. Haar meditatieve praktijken omvatten identificatie met een godheid (vooral een godin), en ze kan een goeroe worden voor een groep discipelen. Dergelijke vrouwelijke tantrika's leggen ascetische geloften af, zingen mantra's en doen visualisatie-meditatie (voor meer informatie over deze rollen, zie Torzsok 2014 en Hatley 2019).

De laatmiddeleeuwse Kaula Shakta-teksten tonen vergelijkbare rollen voor vrouwen: degenen met de godin erin, yogini's en rituele partners. In de Kularnava Tantra, meestal gedateerd tussen de veertiende en zestiende eeuw, staat dat de mannelijke tantrika Shakti bij alle vrouwen moet aanbidden, om de vrouw te zuiveren met mantra's als ze niet is ingewijd, en haar bloemen, wierook en andere geschenken te offeren als ze is ingewijd. Deze aanbidding is nodig voor rituele beoefening, en een vrouw van welke kaste dan ook kan optreden als woonplaats van de godin.

Sommige van deze rituelen zijn doorgegaan in de huidige Shakta-religie, zoals de erediensten van kumari puja (aanbidding van jonge meisjes) en stri puja (aanbidding van vrouwen).  Kumari puja of kanya puja [Afbeelding rechts] is de rituele aanbidding van meisjes die heilig zijn omdat de godin in hen woont. Ze moeten worden aanbeden met lampen, wierook, bloemen, eten en drinken en geschenken, aangeboden door de mannelijke tantrika die een zuivere geest en toewijding aan de godin heeft. Hij herkent de godin in elk meisje en zingt mantra's, dan groet hij haar en vraagt ​​haar te vertrekken. Dit wordt gedaan met meisjes van één tot negen jaar oud, en het ritueel gaat vandaag verder als onderdeel van het populaire Durga Puja-festival. In die tijd wordt het beschouwd als een devotional ritueel, een waardering van de kinderen, in plaats van een tantrische ritus.

De tantrika zal ook volwassen vrouwen aanbidden in stri puja, waarin wordt aangenomen dat de godin woont in een vrouw in de vruchtbare leeftijd. Er is aanbidding van tantrische koppels, bhairava's (een term die zowel verwijst naar bedienden van de god Shiva en mensen) en hun shakti's, met gaven en toewijding, die zowel de god als de godin binnenin erkennen, om de gunst van de godin en haar bediende te verwerven yogini's. (Bhairava, 'angstaanjagend', is een toornige vorm van Shiva in het hindoeïsme, en zijn mannelijke aanbidders nemen die naam aan.)

De volgende rol is die van yogini. Nogmaals, er zijn zowel bovennatuurlijke als fysieke vrouwen die yogini's worden genoemd. De Kularnava Tantra merkt op dat er miljoenen bovennatuurlijke yogini's zijn die aanbeden willen worden, en als ze dat niet zijn, wordt de mannelijke tantrika voor hen als een pashu (een dier) (ze zijn niet blij met hem). Ze leven in de lucht, op heilige plaatsen, en ook in kula-bomen, die aanbeden moeten worden. Er zijn ook menselijke kula-yogini's, die mooi, wijs en ingewijd zijn. Ze moeten gewillige tantrische metgezellen zijn en mogen nooit worden gedwongen mee te doen. Dergelijke vrouwen moeten worden geëerd en mogen nooit worden veroordeeld, beledigd, belogen of geschaad. Zoals alle vrouwen moeten ze inderdaad als moeders worden behandeld; zelfs als een vrouw honderd misdaden begaat, mag ze nooit worden geslagen, zelfs niet door een bloem (Das 1383/1977). echter, de Kularnava Tantra stelt dat de vrouw mooi, jong, vroom moet zijn, toegewijd aan haar goeroe en god, onder andere altijd glimlachend, aangenaam en zonder jaloezie. De vrouwelijke tantrika kan niet onaantrekkelijk of oud of slaperig zijn, en ze kan geen verlangen voelen of ruzie maken met haar partner; deze diskwalificeren haar van de tantrische praktijk, zelfs als ze is ingewijd.

Het is dubbelzinnig als de menselijke yogini wordt beschreven in de Kularnava Tantra gelijkwaardig zijn aan de vrouwelijke partners in seksuele rituelen; de beschrijvingen van gelukzaligheid in het seksuele chakra, gelegen in de onderbuik, gebruiken soms de termen yogi's en yogini's. De term 'chakra' betekent letterlijk cirkel en wordt in de tantrische literatuur in twee betekenissen gebruikt. Het kan een kring van rituele aanbidders zijn (dus de kring van mensen die seksueel ritueel uitvoeren), of het kan verwijzen naar de chakra's of energiecentra langs de wervelkolom in het subtiele lichaam. Hun beeldspraak wordt gebruikt tijdens kundalini yoga, een beoefening waarbij meditatie op het subtiele lichaam betrokken is. Het wordt beoefend om de shakti of energie op te wekken, de kundalini, die als een slang aan de basis van de rug is opgerold. De kundalini-energie stijgt op via de wervelkolom of sushumna, door de chakra's tot eenwording met de god Shiva wordt bereikt wanneer de kundalini de sahasrara-chakra bereikt, wiens locatie symbolisch boven de kruin van het hoofd is geplaatst.

Het Kularnava Tantra merkt op dat vrouwelijke tantrika's die optreden als partners deze rol moeten verbergen, aangezien een getrouwde vrouw haar zwangerschap geheim houdt door een minnaar. Sommige heilige hindoeteksten, zoals de Veda's en Purana's, zouden pronken met zichzelf als prostituees, terwijl de tantra's geheim zijn, als een schoondochter die zwijgt in huis (van de uitgebreide familie van haar man). De rituele praktijk is om de godin te behagen, dus verboden handelingen zijn toegestaan. Verbondenheid met de partner staat voor bevrijding, slaperigheid is samadhi, eten is eten aanbieden in het offervuur; alle acties moeten opnieuw worden geïnterpreteerd als heilige. (Samadhi in het hindoeïsme verwijst naar een staat van totale concentratie, die de persoon tot eenheid brengt met het goddelijke.) De yogi's en yogini's in de rituele cirkel vertegenwoordigen de god Shiva en de godin Shakti, en de grenzen van het wereldse huwelijk zijn tijdelijk buiten beschouwing gelaten. Deze schending van normen wordt geacht te leiden tot vrijheid, eerst uit gewone beperkingen zoals kastenbeperkingen en vervolgens uit alle beperkte ideeën. Vrouwelijke rituele partners kunnen mantra's, visualisatie, meditatie, homa-offervuren en andere belangrijke rituele praktijken uitvoeren. Als het ritueel succesvol is, kunnen ze de ultieme eenheid met de godin krijgen (zie Das 1383/1977).

Vroegmodern Tantrisme verschijnt in de Mahanirvana Tantra, hoewel over de tekst veel discussie is geweest. Er zijn rituele secties die vrij oud lijken, zodat sommige geleerden de tekst dateren van de elfde tot de twaalfde eeuw CE Maar er zijn ook ideeën die koloniale zorgen uit de achttiende eeuw lijken te weerspiegelen. Deze omvatten het verbieden van de zelfmoord van weduwen (sati) op ​​de brandstapels van hun echtgenoot, steun voor het hertrouwen van weduwen, kinderopvoeding, erfenis van vrouwen (voor vrouwen en dochters) en het verbieden van verzaking voor mannen met vrouwen en jonge kinderen. In het kader van dit essay lijkt het gepast om de tekst uit de achttiende eeuw te dateren als een vroegmoderne tekst.

Er zijn twee hoofdrollen voor vrouwen in de Mahanirvana Tantra: als bovennatuurlijke figuren en als menselijke rituele beoefenaars of kula shaktis. De bovennatuurlijke figuren omvatten yogini's, dakini's (vrouwelijke geesten) en matrika's (goddelijke moeders). De yogini's zijn de bedienden van de Devi (Godin), die dansen met mannelijke bhairava's en goden. Ze kan siddhi's (speciale krachten) geven aan mannelijke tantrika's die ze eren, evenals de dakini's en matrika's (die alleen terloops in de tekst worden genoemd). De vorm van de Devi of Godin die in deze tekst wordt benadrukt is Adya Shakti Kali, [afbeelding rechts] godin van de oerkracht, van wie wordt gezegd dat ze diep in het hart van alle individuen leeft.

De vrouwelijke beoefenaars of kula shaktis voeren rituelen uit met de mannelijke tantrika's. Maar aangezien we momenteel in de Kali Yuga leven (het tijdperk van verval en strijd), zijn de traditionele rituelen veranderd in de Mahanirvana Tantra. In de Bhairavi (vrouw van Shiva) en Kula chakra-kringen vragen de rituelen niet langer om wijn en seksuele praktijken. In plaats daarvan eten de deelnemers snoep en mediteren ze op de lotusvoeten van de godin. Voor de chakra moeten vrouwen getrouwd zijn, hetzij langdurig of in een tijdelijk tantrisch huwelijk, en moeten worden geëerd en gekoesterd. Binnen de cirkel zijn alle mannen het beeld van Shiva en alle vrouwen zijn identiek aan Devi. Binnen de chakra worden kaste- en zuiverheidsregels opgeschort en zijn alle dingen even brahman (in dit geval delen van de ultieme bewustzijnsstaat).

Het Mahanirvana Tantra spreekt meer van algemene houdingen dan rituele regels voor vrouwen. Mannelijke tantrika's moeten hun vrouw respecteren en liefhebben, hen geschenken geven en 'aangename woorden' zeggen. De tantrika wiens vrouw trouw en gelukkig is, zal een favoriet van de godin zijn. Hoewel er veel regels zijn voor de mannelijke vira tantrika, wordt de kula shakti als individu nauwelijks genoemd. Alle ascetische praktijken zijn voor mannelijke beoefenaars en er worden geen vrouwelijke goeroes genoemd. Vrouwen zijn grotendeels rituele accessoires voor tantrische beoefening, hoewel de tekst het belang benadrukt van mannen die hen in het gewone leven goed behandelen (Avalon [Woodroffe] 1913/1972).

De rollen voor vrouwen in Tantra worden in de huidige tijd meer gediversifieerd. Er zijn vrouwelijke tantrika's die afstandelijke beoefenaars zijn, en verschillende soorten heilige vrouwen: de sannyasini is de vrouw die het wereldse leven heeft afgezworen; de brahmacharini is de vrouw die toegewijd is aan het celibaat, dienstbaarheid en gehoorzaamheid aan een traditie; de yogini is de vrouw die yoga beoefent, vooral kundalini yoga; en de grihi sadhika is de vrouw die getrouwd is maar haar man heeft verlaten om een ​​spiritueel leven na te streven. Een vrouw kan een toegewijde zijn van een tantrische godheid en aanbidden met tantrische mantra's, of zij kan als een "bhar-dame" bezeten worden door een godin als roeping. De vrouwelijke tantrika kan ook een vrouw zijn die tantrisch seksueel ritueel beoefent als onderdeel van haar huwelijk, of een professionele rituele partner in tantrische seksuele praktijken buiten het huwelijk. Ze kan een stri-goeroe zijn, een vrouwelijke leraar, meestal celibatair en het hoofd van een groep toegewijden of een ashram. Ze kan ook een weduwe of celibataire vrouw zijn, wiens praktijk rituele tantrische puja (aanbidding) omvat, een mix van devotionele liefde voor een godheid en dienstbaarheid aan die godheid, en tantrische rituele meditatie.

Hoewel de rol van rituele partner voor seksueel ritueel misschien wel het meest bekende beeld is van vrouwen in Tantra in het Westen, heeft het niet de vrijheid en status die vaak door westerlingen wordt geassocieerd. Zo'n rol wordt ook wel de vesya genoemd, wat losse vrouw of prostituee betekent. De Niruttara Tantra suggereert rituele aanbidding van de vesya, inclusief degenen die uit een tantrische familie komen, degenen die onafhankelijk zijn van familie, degenen die zich vrijwillig bij het beroep voegen, degenen die getrouwd zijn met mannelijke tantrika's, en degenen die ritueel verenigd zijn met de godheid. In dit gebruik verwijst de term 'vesya' niet specifiek naar een prostituee, maar eerder naar een vrouw die zo vrij ronddwaalt als een prostituee, en zich vermaakt zoals Kali. Ze heeft seks vergezeld van het zingen van mantra's en mediteert over de vereniging van Mahakala ("The Great One beyond Time and Death", een toornige versie van Shiva) en Kalika (Kali). [Afbeelding rechts] Hoewel zo'n afbeelding in eerste instantie een indruk kan wekken van een vrije vrouw in moderne zin, is dit niet het geval; haar vrijheid wordt beperkt door rollen gedefinieerd in de Niruttara Tantra. Ze is geen tantrische vesya als ze betrokken raakt bij een andere man dan haar man; zoals de tekst het uitdrukt, als ze een andere Shiva aanbidt dan haar eigen bhairava, zal ze in de woeste hellen leven tot de vernietiging van het universum. Als ze door passie, geldzucht of andere verleidingen in aanraking komt met andere mannelijke beoefenaars, zal ze naar de hel gaan. Ze wordt dan pashu-vesya genoemd, een dierlijke prostituee. Elke man die bij haar betrokken is, zal lijden onder ziekte, verdriet en geldverlies (Bannerji 1978). De juiste vesya moet kuis en vroom zijn en rituelen uitvoeren met haar eigen partner. Ze kan niet gerespecteerd worden en een andere partner aannemen, en dus kan ze andere mannelijke partners niet instrueren door middel van rituelen. Het is geen rol die over het algemeen gewenst is in de hindoegemeenschap.

ORGANISATORISCHE ROLLEN UITGEVOERD DOOR VROUWEN 

In de tantrische verbeelding worden vrouwelijke beoefenaars vaak geïdealiseerd. Bijvoorbeeld de Guptasadhana Tantra geeft een visualisatie van de vrouwelijke goeroe: ze bevindt zich in de Sahasrara, de duizendbladige lotuschakra boven het hoofd in het subtiele lichaam, en haar ogen zien eruit als lotusblaadjes. Ze heeft hoge borsten en een slanke taille en ze glanst als een robijn. Ze draagt ​​rode kleding en juwelen. Ze zit links van haar man en haar handen tonen de mudra's voor het geven van zegeningen en vrijheid van angst. Ze is sierlijk, delicaat en mooi.

Zo'n beeld is heel anders dan de realiteit van de fysieke vrouwelijke tantrische goeroes die zijn geïnterviewd, die vaak ouder, ongehuwd, soms kaal verzaakt zijn, vaak gehard door ascese en het buitenleven, en er sterk en soms grijs uitzien. Ze dragen over het algemeen geen sieraden of parfum of felle kleuren, omdat ze de gevaren van seksuele aantrekkelijkheid willen vermijden. Het laatste wat ze willen is mooi en delicaat zijn, terwijl ze alleen slapen op tempelvloeren of op pelgrimstocht ronddwalen (ze reizen vaak alleen en moeten zichzelf verdedigen). Hun nadruk ligt op onafhankelijkheid en het bereiken van bevrijding in plaats van op verleiding tegenover mannen.

De vrouwelijke tantrika's [Afbeelding rechts] die werden geïnterviewd en beschreven door informanten in West-Bengalen, India, tijdens veldwerk in 1984, 1994 en 2018 (zie McDaniel 2004 voor meer gedetailleerde voorbeelden), vielen meestal in vijf categorieën:

Celibataire tantrische yogini's. Deze vrouwen, van wie de status het hoogst was onder de geïnterviewde vrouwen, waren levenslang celibatair. Velen waren goeroes met discipelen, en sommigen onder leiding van tempels, ashrams (retraite- en meditatiecentra) of tantrische studiekringen. Sommigen benadrukten het belang van toewijding aan de godin of goeroe, anderen dachten dat hun discipelen gedeeltelijke of volledige incarnaties van de godin waren. Tantra was voor hen een toegewijde praktijk met mantra's, visualisatie-meditatie, soberheden en kriya (rituele handelingen). Voor hen was het doel van Tantra om bevrijding te verkrijgen en ook Shakti, zowel als de Godin en als spirituele kracht. Voor één goeroe onthulde het tantrische ritueel iemands 'innerlijke geschiedenis', die de kracht gaf om 'naar binnen te kijken', om naar het innerlijke leven van de geest te kijken. Het doel was om de godin Shakti (sakti labh kara) te “winnen”, om haar in het hart te laten wonen. Het is Shakti die verlicht iemand, die iemand naar de hoogste staten brengt. Shiva is zo nutteloos als een lijk, en daarom wordt hij afgebeeld als één (een algemeen devotiebeeld heeft Kali op een naar voren gebogen Shiva). [Afbeelding rechts] In de beoefening van kundalini yoga zijn de mannelijke en vrouwelijke aspecten van de persoon verenigd en is er geen noodzaak voor enige vereniging tussen individuen in de fysieke wereld. Voor een andere vrouwelijke goeroe van een groep toegewijden was tantrisch ritueel een manier om een ​​gefuseerde identiteit te krijgen met Shakti, die een leven lang meegaat. De mantra's, mudra's, trances en rituelen zijn manieren om het lichaam voor te bereiden op Shakti's entree. Eenwording met Adya Shakti (oer-Shakti) is de hoogst mogelijke staat, want ze is identiek met brahman en moeder van het universum. Zoals een andere vrouwelijke tantrische goeroe in de afstamming van Sri Ramakrishna (1836–1886) zei, is het tantra sadhana (spirituele praktijk) ritueel, met zijn meditatieve en ascetische technieken, de beste manier om toewijding te tonen aan goeroe en godin. Geen van de vrouwelijke goeroes zei dat lata sadhana, seksueel ritueel, slecht, zondig of schandalig was. Ze zeiden gewoon dat het zeldzaam en onnodig was. Sommige vrouwelijke tantrika's waren meer uitgesproken en zeiden dat geen enkele man de macht zou wegnemen die ze hadden verkregen door harde boetedoeningen en lang reciteren van mantra's. Verschillende vrouwelijke tantrika's vermeldden dat seksueel ritueel zou leiden tot verlies van hun spirituele kracht.

Heilige vrouwen. Deze vrouwen, grihi sadhika's genoemd, waren getrouwd, maar lieten hun echtgenoten en families achter om een ​​religieuze roeping te volgen. Ze hadden een lagere status dan de levenslang celibatairen, maar sommigen hadden discipelen. Vaak dwaalden ze rond, beoefenden ze tantrische meditatie en aanbidding en woonden ze bij tempels of ashrams. Sommigen zouden in bezit komen van de Godin (Kali bhava) of andere goden, veroorzaakt door het zingen van tantrische bija ('zaad' of lettergreep) mantra's of het zingen van lofzangen voor de Devi. Tantra voor hen combineerde toewijding en bezit, meestal als reactie op een oproep van de godin. Het doel van Tantra was om de wil van de Godin te volgen, soms in een ascetische setting. Vaak was de heilige vrouw ingewijd door de kulaguru, de Shakta-tantrische huispriester van de familie en hoorde ze een profetische roep van een godin in een droom of visioen, die haar vroeg om speciale acties uit te voeren (haar haar niet oliën of bepaalde voedingsmiddelen niet eten) bijvoorbeeld) en om op pelgrimstocht te gaan. Ze verliet het huishouden en overleefde door te bedelen, fortuinen te vertellen, zegeningen te geven of bezeten te zijn, en donaties te verdienen van waarnemers. Ze kreeg sociale status toen ze toegewijden begon aan te trekken, en soms had ze een speciale reeks bovennatuurlijke krachten die werden gegeven door de godin aan wie ze was toegewijd (met name vaardigheden in het genezen of materialiseren van voedsel). Als ze bezeten was, was ze meestal bezeten door de godin Kali, hoewel ze misschien ook bezeten was door andere goden. Sommigen gekleed in klassieke tantrische mode, rode kleding, gematteerd haar, rudraksha malas (een reeks van 108 gebedskralen bestaande uit heilig zaad voor Shiva) gedragen als zware kettingen, en droegen een grote drietand (beide om toewijding aan de god Shiva te vertegenwoordigen en voor bescherming). (Zie DeNapoli binnenkort voor meer informatie over de problemen van misbruik voor vrouwelijke verzakers.)

Tantrische vrouwen. Deze vrouwen voerden tantrische rituele seks en aanbidding uit als onderdeel van toewijding aan man en goeroe. De vrouw was vaak ingewijd door dezelfde goeroe als haar man en volgde zijn leringen. Tantra voor tantrische vrouwen was een vorm van dienst, waarbij gehoorzaamheid aan zowel de man als de goeroe was vereist en de echtelijke verplichtingen van de vrouw (stridharma) werden nageleefd. Het doel van Tantra hier was om dharma en sociale verplichtingen te vervullen. In het geval van zo'n geïnterviewd stel legde de man de nadruk op avontuur en plezier (hij beweerde dat mannelijke tantrika's vier uur seks konden hebben) en verhoogde aantrekkelijkheid. Tantra was leuk, spannend en een manier om aan de routine te ontsnappen. Het perspectief van zijn vrouw was heel anders. Tantrische oefening voor haar was gehoorzaamheid aan goeroe en God, en een manier om haar man te helpen en hem te behagen. Tantra was geen rebellie, het was een verplichting. Tantrische huisvrouwen worden zelden geïnterviewd, omdat ze niet opvallen als beoefenaars, en ze hebben de neiging zichzelf te identificeren als in wezen traditionele vrouwen die religieuze leringen volgen.

Professionele partners. Deze vrouwen verrichtten rituele seks en tantrische aanbidding als een manier om de kost te verdienen, en de gemalin (evenals haar kinderen) werd over het algemeen ondersteund door de man die haar rituele partner was. De vrouw kan van de ene mannelijke tantrika naar de andere verhuizen, afhankelijk van wie haar zou opvangen en ondersteunen. Tantra hier was professionele seksuele praktijk, een carrièrekeuze. Het doel van Tantra was om de mannelijke tantrika te helpen in zijn praktijk, geld te verdienen en mogelijk een permanent huis en een mannelijke beschermer te krijgen. Een dergelijke rol heeft een zeer lage status in de samenleving van West-Bengalen. Deze vrouwen werden beschouwd als specialisten binnen het beroep van prostitutie, aangezien sommigen vaardigheden hadden om mannen te domineren (zoals de godin Kali doet). Het was eerder een aanvulling op de traditionele vierenzestig kunsten van de courtisane, een extra set vaardigheden die professionele vrouwen konden opdoen. Interviewers kregen te horen dat de meeste van dergelijke vrouwen van lage kaste waren en extra geld wilden verdienen voor het huishouden, of anders waren ze weduwen (vooral kindweduwen, wier echtgenoten stierven voordat ze het huwelijk konden consumeren), die geen andere manier hadden om een ​​huwelijk te sluiten. levend. Sommige informanten veroordeelden hen, maar de meeste hadden medelijden met hen. Een reeks artikelen van de antropoloog Bholanath Bhattacharya presenteerde interviews met een grote verscheidenheid aan professionele rituele consorten (Bhattacharya 1977).

Celibataire vrouwen en weduwen. Deze vrouwen zijn huisbewoners, die tantrische beoefening opnemen als een aspect van aanbidding. Voor hen is Tantra een vorm van toewijding, vooral in combinatie met bhakti yoga. Het doel van Tantra is om de Godin te behagen en binnen een huiselijke omgeving zegeningen te ontvangen met behulp van tantrisch mantra's en visualisatie voor aanbidding. De celibataire vrouw blijft in het huishouden en heeft al kinderen gehad en wil niet meer, of is het hele huwelijk celibatair geweest, zoals in het beroemde geval van de Bengaalse Shakta-heilige Anandamayi Ma (1896–1982).  [Afbeelding rechts] De vrouw wordt een toegewijde en leidt een privé-ascetisch leven. Ze brengt het grootste deel van haar tijd door in de eredienst voor het beeld van de godheid, terwijl de echtgenoot berust en celibatair blijft. Soms wordt de vrouw een pujarini, een aanbiddingsleider, voor een groep andere vrouwen, of de leider van een kirtan, toegewijde zanggroep. In dergelijke gevallen krijgt ze een reputatie als heilige vrouw, terwijl de echtgenoot op de achtergrond blijft. Veel echtgenoten zijn er goed voor dat de vrouw in latere jaren een celibataire toegewijde wordt.

Shakta tantrische en devotionele beoefening kunnen ook binnenshuis worden gevonden, zoals uitgevoerd door weduwen. De huisbewoner-weduwe die haar leven doorbrengt in religieus ritueel en bedevaart, kan worden gerespecteerd of in diskrediet gebracht. Sommige Shakta-religieuze weduwe-matriarchen, die door leden van de uitgebreide familie heilige vrouwen worden genoemd, domineren zowel hun huishouden als de brahmaanse priesters die worden ingeschakeld om rituelen uit te voeren. Ze hebben de sleutels van het huishouden en de spaarpot en hebben zo financiële controle over het gezin, ondanks hun verzaking. Aan de andere kant worden sommige niet-Shakta-weduwen genegeerd, alleen en ongewenst, waarbij zelfs hun goeroes op hen neerkeken (zie voor meer informatie McDaniel 2004).

Dit zijn allemaal hedendaagse hindoeïstische beoefenaars in India. Maar aan de meer tangentiële kant van de hedendaagse vrouw tantrische beoefenaars, we hebben ook de genezers, sjamanen, priesteressen en andere figuren van New Age Tantra in het Westen. [Afbeelding rechts] In deze brede reeks overtuigingen en rituelen is de godin herschikt als levensenergie, seksuele passie, de creativiteit van het universum en andere niet-theïstische vormen. Er zijn enkele ideeën die wijdverbreid zijn: dat Tantra gelijk staat aan seksualiteit, dat de 'yoga van liefde' bedoeld is om seksuele trauma's te genezen, en dat meer individueel plezier de wereld zal helpen.

Deze benadering werd voor het eerst gepopulariseerd door Bhagavan Sri Rajneesh (1931-1990, na 1989 bekend als Osho), die werd geboren in een Jain-familie en in opstand kwam tegen de ascese van zijn religieuze familietraditie. Hij creëerde zijn eigen vorm van Tantra en beweerde dat Tantra geen teksten of rituelen had, dat het alleen rebellie en vrijheid was. Hij noemde zijn volgelingen neo-sannyasins en neo-sannyasinis, die vrij zouden moeten zijn van alle discipline, inclusief de gebondenheid van het huwelijk. Hun leven zou met plezier gevuld moeten zijn, omdat het ware pad naar verlichting was door 'spirituele seks' of 'heilige seksualiteit'. Een groot aantal semi-religieuze tradities volgde zijn ideeën, wiens aanhangers ook beweren tantrische praktijken te volgen. Enkele rollen voor vrouwen in deze groepen zijn:

Genezers van "seksuele wonden", counselors, therapeuten en surrogaten, wiens daden het "hartstekortekort" van de moderne wereld zouden genezen. Er werd aangenomen dat meer plezier en verlangen in het menselijk leven de aarde zou genezen van vervuiling, door het verhogen van de kosmische levensenergie bij beoefenaars (die de aarde zouden aantasten). Vaak zijn technieken als ademwerk, bio-energetica en lichaamswerk inbegrepen. Kali wordt soms opgevat als een psychologisch archetype van vrouwelijke woede. (Zie voor voorbeelden "Leer authentieke tantra" 2018; Rose 2020; en Shastra 2019.)

Vrouwelijke seksuele goeroes die de 'yoga van liefde' onderwijzen om vrouwen te helpen 'vallei-orgasmes' te krijgen, wat het tijdperk van de godin tot stand zal brengen. Tantrische teksten worden zelden genoemd, maar als ze dat wel zijn, wordt beweerd dat ze door vrouwen zijn geschreven. Veel populairder is de Kama Sutra, een hindoetekst over het goede leven, met aanvullende nuttige instructies, zoals hoe u een vrouw kunt vinden en hoe u kunt voorkomen dat uw haar grijs wordt. Als een opmerking, de Kama Sutra is niet religieus noch tantrisch. (Zie bijvoorbeeld Muir en Muir 2010; en de websites, Amara Karuna [2020]; Simone [2020]; "Tantra as a Healing Art" [2020]; en Psalm Isidora [2020].)

Tantrische sjamanen, die beweren vervreemde mensen dichter bij de aarde en bij plant- en diersoorten te brengen, om de 'tantrische pulsatie van het universum' te realiseren. Dit omvat specialisaties als Wild Woman en Body Whisperer. Meditatie over "tribal tantric union" is inbegrepen, zoals de relatie tussen grootvader zon en moeder aarde. (Voorbeelden zijn onder meer The Tantric Shaman [2020]; Venus Rising Association [2020]; Erickson [2020]; Temple of Bliss [2020]; Pomar [2020]; Phillips 2020; en "Shedding Skins" 2018.)

Priesteressen van 'erotische magische tantra', die de invloed van de westerse magische traditie laten zien. Het doel is om bovennatuurlijke vermogens te verwerven, zoals het lichaam jong houden tot op hoge leeftijd, esoterische wijsheid leren en rijkdom verwerven zonder werk. De priesteres combineert Aziatische en Europese praktijken en kan de energie van de mannelijke acteur dragen (ze kan het altaar zijn voor de zwarte mis of de plaats van de Sephiroth, emanaties van God, van Hermetische Qabalah). Ze kan een actieve deelnemer zijn en haar orgasmes wijden aan magische prestaties. Ze kan een 'gids voor erotische empowerment' zijn, een 'leider van seksmagie' of een manipulator van orgon-energie. Hier zien we de invloed van figuren als Aleister Crowley (1875–1947) en Wilhelm Reich (1897–1957), evenals enkele aspecten van het neopaganisme. Het doel van bovennatuurlijke vermogens (siddhi's) vertoont enige gelijkenis met volksvormen van hindoeïstische Shakta Tantra. (Zie bijvoorbeeld Tantric Priestess of the Sensual Arts [2020]; Kara 2016; "Priestess Training" [2020]; Szivak 2013; Priestess School by Sofia Sundari [2020]; Sanders [2020]; Posada 2012; Ciela Alchemy [2020] ]; Wicca India [2020]; "Facilitators" [2020]).

Geleerden debatteren of dit soort gebruik van hindoe-tantrische beelden als aanvulling op andere tradities moet worden veroordeeld als misbruik en onbegrip, bestudeerd als een interessant syncretisme of genegeerd. De meeste hindoeïstische tantrika's hebben geen idee wat ze van westerse beoefenaars moeten vinden zonder afstamming, initiatie, ascetische praktijken of traditionele leringen.

PROBLEMEN / UITDAGINGEN DIE VROUWEN VINDEN

Er zijn verschillende punten van zorg voor vrouwelijke Shakta Tantra-beoefenaars in India, vooral in West-Bengalen. Het is altijd moeilijk geweest voor vrouwen en meisjes om hun familie te verlaten en zwervende verzakers te worden. Van meisjes wordt verwacht dat ze trouwen en kinderen krijgen, en niet alleen in de jungle en bergen duiken om een ​​oproep van een godin te volgen. Zelfs als ze lid worden van een ashram of een bestaande devotiegroep met tantrische leringen, bestaat er nog steeds een vermoeden over wat ze werkelijk doen.

Tantra is een verborgen traditie in het Indiase hindoeïsme vanwege de geheimhouding en de veelvuldige beoefening ervan op afgelegen plaatsen. Het heeft een slechte reputatie gehad, mede door de negatieve weergave van Tantra in het achtste-eeuwse toneelstuk Malatimadhava door Bhavabhuti, die tovenarij, tantrische beoefening en mensenoffers combineerde. Dit was een fictief verhaal dat erg populair werd en sindsdien een negatief imago gaf aan de tantrische praktijk, waarbij de held het onschuldige jonge meisje redde van de kwaadaardige tantrika die haar aan Kali wilde offeren om bovennatuurlijke krachten te verwerven. Aangezien tantrika's mediteren op crematiegronden (waar dode lichamen worden verbrand in plaats van begraven) en symbolische offers brengen, is het niet overdreven om te zeggen dat mensen in gevaar kunnen zijn. Hoewel geen enkele geoefende tantrika geïnterviewd enige kennis had van of geneigd was tot mensenoffers, wordt het nog steeds geassocieerd met Tantra in de populaire verbeelding.

Dan is er het probleem van vrouwen die alleen in India reizen. Hoewel heilige vrouwen door anderen moeten worden gerespecteerd en niet mogen worden lastig gevallen, is dit niet altijd het geval. Vrouwelijke tantrika's hebben verteld over zowel sadhus (mannelijke verzakers van verschillende typen) als huisbewoners die hebben geprobeerd ze te verleiden, en sommige mannen zullen ze gewoon proberen aan te vallen. Vrouwen moeten dus kunnen rennen of vechten (het dragen van grote wandelstokken en drietanden is handig). Naast het krijgen van voedsel, is dit een belangrijke reden waarom het hebben van discipelen belangrijk is voor vrouwelijke tantrika's.

Vrouwen kunnen door goeroes of echtgenoten onder druk worden gezet in de tantrische praktijk, ook al is dat niet iets dat hen interesseert. Dit is niet alleen een probleem voor Tantra, vrouwen kunnen altijd onder druk worden gezet door de mannen in hun leven om religieuze rituelen te beoefenen, of ze zich nu persoonlijk toegewijd voelen of niet. Zulke rituelen worden een onderdeel van het stridharma van de vrouw, verplichtingen als vrouw, waaronder ook het krijgen van kinderen, het voeden van haar familie, het adviseren over familiezaken en het behagen van haar man en andere leden van zijn familie. De ideale vrouw is een pativrata, volledig toegewijd aan man en familie. Een onafhankelijk religieus leven schendt dit ideaal.

Een ander soort uitdaging wordt gevonden in de moderne westerse Tantra, die weinig lijkt op de praktijken waarop het ogenschijnlijk is gebaseerd. Sommige vrouwelijke tantrika's in India hebben gehoord van West-Tantra (met de komst van internet naar India) en vragen zich af wat deze mensen in hemelsnaam doen. Het Westen is rijk en machtig, en voor sommige vrouwelijke tantrika's zorgt het ervoor dat ze zich afvragen of ze de goede weg in het leven nemen. Anderen overwegen de integratie van westerse ideeën in hun praktijk. Weer anderen worden meegesleurd in het tij van het opkomende fundamentalistische hindoe-nationalisme in India, voegen zich bij religieuze politieke partijen en herdefiniëren Shakta Tantra als nationalisme en aanbidding van Moeder India. 

Hindu Shakta Tantra blijft een evoluerende religieuze traditie, waarin vrouwen een belangrijke rol hebben gespeeld. Het is ook een gebied van veel misverstanden, dus het is nuttig om de rollen van vrouwen te verduidelijken en hoe ze in de loop van de tijd zijn veranderd. Terwijl in India de Shakta-tantrische beoefening (vooral in combinatie met devotionele godinaanbidding) een teken is van traditioneel zijn, is het in het Westen een teken van radicaal zijn, vaak met psychologie, ecologie, feminisme en kunst. Naarmate de klimaatverandering zichtbaarder wordt, vooral in combinatie met de ziekten en droogtes van de twintigste en eenentwintigste eeuw, kunnen religies die meer sympathie hebben voor de natuur en het vrouwelijke, meer op de voorgrond treden.

AFBEELDINGEN:

Afbeelding # 1: Sri Yantra of Sri Chakra gemaakt van goud.
Afbeelding # 2: Kumari Puja bij Belur Math in Bengalen.
Afbeelding # 3: afbeelding van de godin Adya Kali, afbeelding uit Adyapeath, West-Bengalen, 2018.
Afbeelding # 4: Tantrische vorm van Ma Kali, met meerdere hoofden, die krachten en werelden vertegenwoordigt waarin ze kan acteren.
Afbeelding # 5: Interview met vrouwelijke tantrika, Bakreshwar, West-Bengalen, 1994.
Afbeelding # 6: Tantric Kali, met meerdere armen voor vaardigheden, staande op Shiva.
Afbeelding # 7: de beroemde Shakta-heilige, Anandamayi Ma. Populair devotiefoto.
Afbeelding # 8: New Age-afbeelding van Virabhadra Kali, die de vrouwelijke woede verpersoonlijkt.

REFERENTIES

"2018 Tribal Tantra Month Long Training Intensive in Bali (Ubud)." Afwerpen van Skins.com. Betreden via  https://sheddingskins.com/cal/ss/baliubud op 20 mei 2020.

Alchemie, Ciela. 2020. Website van Ciela Alchemy. Betreden via https://www.ciela-alchemy.com/ op 20 mei 2020.

Avalon, Arthur (Sir John Woodroffe). Vertalingen. 1913/1972. Tantra van de Grote Bevrijding (Mahanirvana Tantra)​ New York: Dover Publications.

Bannerji, SC 1978. Tantra in Bengalen​ Calcutta: Nava Prakash.

Bhattacharya, Bholanath. 1977. "Enkele aspecten van esoterische sekten van consortaanbidding in Bengalen: een veldonderzoeksrapport." Folklore: internationaal maandelijks 18 310–24, 359–65, 385–97.

Das, Upendrakumas, uitg. 1363/1976. Kularnava Tantra (Mula, Tika of Banganubadsaha)​ Kolkata: Nababharat Publishers.

DeNapoli, Antoinette E. Komende. '' Ik zal de Shankaracharya voor vrouwen zijn! '': Gender, keuzevrijheid en de zoektocht van een vrouwelijke goeroe naar gelijkheid in het hindoeïsme. ' In Dynamiek van vrouwelijke keuzevrijheid in het boeddhisme en het hindoeïsme, onder redactie van Ute Huesken. Oxford: Oxford University Press.

Erickson, Devi Ward. 2020. "Sex is Medicine." Instituut voor authentieke Tantra. Betreden via https://www.authentictantra.com/shamanism-for-sexual-healing/. op 20 mei 2020.

'Facilitators.' 2020. Tantra Spirit Festival. Betreden via https://tantraspiritfestival.com/teachers/ op 20 mei 2020.

Overstroming, Gavin. 2006. Het tantrische lichaam: de geheime traditie van de hindoeïstische religie. Londen: I. B Taurus.

Hatley, sjamaan. 2019. “Zusters en echtgenotes, adepten en godinnen: vertegenwoordigingen van vrouwen in de  Brahmayamala. ' Pp. 49-82 binnen Tantrische gemeenschappen in context, onder redactie van Nina Mirnig, Marion Rastelli en Vincent Eltschinger, Wenen: Austrian Academy of Sciences Press.

"Huis." 2020. Tantrische priesteres van de sensuele kunsten. Betreden via https://tantricpriestess.com/ op 20 mei 2020.

Isidora, Psalm. 2020. Psalm Isidora: Tantra, expert op het gebied van seks en relaties.. Toegang vanaf  https://psalmisadora.com/welcome/ op 20 mei 2020.

Kara. 2016. "10 tekenen dat u een gereïncarneerde heilige seksuele priesteres bent (en wat u eraan kunt doen!)", 20 januari. Wake Beauty: Touches by the Sacred. Betreden via http://wakingbeauty.com/akashic-records/10-signs-you-are-a-reincarnated-sacred-sexual-priestess-and-what-to-do-about-it/ op 20 mei 2020.

Karuna, Amara. 2020. Loving Connections-website. Betreden via  https://www.karuna-sacredloving.com/tantra-trainings  op 20 mei 2020.

'Leer authentieke tantra.' 2018. Instituut voor authentieke Tantra. Betreden via https://www.authentictantra.com/learn-tantra/ op 20 mei 2020.

McDaniel, juni. 2004. Bloemen aanbieden, schedels voeren: populaire godinnenaanbidding in West-Bengalen. New York: Oxford University Press.

McDaniel, juni. 1989. The Madness of the Saints: Extatische religie in Bengalen. Chicago: University of Chicago Press.

Muir, Charles en Caroline Muir. 2010. Tantra: de kunst van bewust liefhebben. Bijgewerkte editie. Kahului, HI: Source Tantra Publications. Betreden van http://www.alaalsayid.com/ebooks/Tantra%20the%20art%20of%20conscious%20loving.pdf op 20 juni 2020.

"Mijn onderwijs- en trainingsorganisaties." 2020. De tantrische sjamaan. Betreden via  https://www.thetantricshaman.com/links op 20 mei 2020.

Phillips, Stephanie. 2020. "Body Whisperer Residential - Melbourne 2020." Tantrische synergie. Betreden via https://tantricsynergy.com.au/event/body-whisperer-residential-melbourne-2020/ op 20 mei 2020.

Pomar, Ranjana. 2020. "Over Ranjana." Tantra Shamanic Essence met Ranjana. Betreden via https://tantrashamanicessence.com/about-ranjana/ op 20 mei 2020.

Posada, Jennifer. 2012. "The Sacredly Sexual Priestess Trainings." Jennifer Posada: The Oracle School & Community: Self-Love, Intuition, Sexuality. Betreden via https://www.jenniferposada.com/the-sacredly-sexual-priestess-trainings op 20 mei 2020.

Priestess School door Sofia Sundari. 2020. Betreden vanaf  https://priestess-temple.com/ op 20 mei 2020.

"Priesteres Training." 2020. Tantrische Rozen Mystery School. Betreden via https://leyolahantara.com/courses/tantric-rose-mystery-school-priestess-training/ op 20 mei 2020.

Rose, Evalena. 2020. "Tantra: The Art of Sexual Healing." Liefdesreis: Tantra van het hart. Betreden via https://lovejourneytantra.com/tantra-articles/tantra-the-art-of-sexual-healing/ op 20 mei 2020.

Sanders, Marcia. 2020. "5 stedelijke priesteres, Ether." School van Shakti.org. Betreden via https://schoolofshakti.org/5-tantric-goddess-ether-copy/ op 20 mei 2020.

Shastra. 2019. "Tantra-aanbidding niveau één:" Genezing van seksuele wonden. " Meetup. Betreden via https://www.meetup.com/Tantra-Community-of-Sensual-Spirits/events/257299420/ op 20 mei 2020.

Simone, Mare. 2020. "Tantra voor vrouwen." Mare Simone: coach van liefde en intimiteit. Betreden via  https://www.maresimone.com/services/tantra-for-women/ op 20 mei 2020.

Szivak, Charlotte. 2013. “Sex Magic Alchemy: Reveal. Raak aan. Samenvoegen ', 16 december. Medium. Betreden via https://medium.com/the-divine-o/sex-magic-alchemy-5042d22289c5 op 20 mei 2020.

"Tantra als een helende kunst." 2020. Liefdevolle aanraking tantra. Betreden via https://www.lovingtouchtantra.com/about.html op 20 mei 2020.

Tempel van Bliss. 2020. Betreden vanaf https://templeofbliss.com/  op 20 mei 2020.

Törzsök, Judit. 2014. “Vrouwen in het begin ākta Tantra's: D, Yogiī als Sādhakī. ' Pp. 339-67 binnen Indologische studies in Krakau 16, "Tantrische tradities in theorie en praktijk", onder redactie van Marzenna Czerniak en Ewa Dębicka-Borek.

Venus stijgt. 2020. Venus Rising Association for Transformation & UniversityToegang tot https://www.shamanicbreathwork.org/  op 20 mei 2020.

Wicca India: School of Magick & Occult Sciences. 2020. Betreden vanaf http://wiccaindia.com/ op 20 mei 2020.

AANVULLENDE HULPBRONNEN

Samuël, Geoffrey. 2010. De oorsprong van Yoga en Tantra: Indische religies tot de dertiende eeuw. Cambridge: Cambridge University Press.

Wit, David Gordon. 2000. Tantra in de praktijk. Princeton, NJ: Princeton University Press.

Publicatiedatum:
25 juni 2020

 

Deel