Quincy Newell

Jane James

JANE JAMES TIMELINE

1820s (Oge mbụ): Jane Elizabeth Manning mụrụ na Wilton, Connecticut.

Ca. 1825: Nna Jane Isaac Manning nwụrụ; Jane gara ọrụ maka Fitches na New Canaan, Connecticut.

1839: A mụrụ nwa Jane Sylvester, nke mbụ n'ime ụmụ asatọ.

1841 (February 14): Jane ghọrọ onye otu ọgbakọ ọgbakọ New Canaan.

1841–1842 (Winter): Jane mere baptizim na kwado ya na Nzukọ-nsọ ​​nke Jisus Kraịst nke Ndị-nsọ Ụbọchị-Ikpeazụ a.

1843 (Fall): Jane na ezinụlọ ya hapụrụ Wilton, Connecticut wee gaa Nauvoo, Illinois.

1843–1844: Joseph Smith, Jr. na ezinụlọ ya were Jane n’ọrụ dịka odibo ụlọ.

1844 (June 27): E gburu Joseph Smith.

Ca. 1845: Jane Manning lụrụ Isaac James, onye Black Mormon si New Jersey.

1846 (Mmiri): Ihe dị ka ụzọ abụọ n’ụzọ atọ nke Ndị-nsọ Ụbọchị-Ikpeazụ a, gụnyere Jane na Isaac James, hapụrụ Nauvoo n’okpuru nduzi nke Brigham Young.

1846–1847 (Winter): Ndị-nsọ Ụbọchị-Ikpeazụ a, gụnyere Jane na Isaac James na ezinụlọ ha, mara ụlọikwuu na Winter Quarters, Territory India.

1847 (Oge okpomọkụ): Jane na ezinụlọ ya nọ n’otu n’ime ụlọ ọrụ mbụ nke Ndị-nsọ Ụbọchị-Ikpeazụ a irute Ndagwurugwu Ukwu Salt Lake.

1840s (N'ikpeazụ) - 1850s: Jane na Isaac James na ụmụ ha rụrụ ọrụ maka Brigham Young; ha guzobekwara ọrụ ugbo nke ha.

1870: Jane na Isaac gbara alụkwaghịm.

1874: Jane James lụrụ Frank Perkins, onye Black Mormon na nna di nke nwa ya nwoke Sylvester.

1875: Jane na Frank, tinyere ndị Black Mormon ndị ọzọ, mere baptism maka ndị nwụrụ anwụ n'ime Ụlọ Endowment Salt Lake City.

1876: Ọlụlụ Jane na Frank Perkins mebiri; ọ maliteghachiri iji aha nna James.

1885: Ebipụrụ nwa Jane Sylvester na Ụka ​​LDS maka "omume adịghị ka nke Ndị Kraịst."

1888: E mere Jane baptizim maka ọtụtụ ndị ikwu nwanyị na Logan, Utah Temple.

1890: Isaac James laghachiri na Salt Lake City wee biri na Jane.

1891 (November 19): Isaac James nwụrụ.

1892: Nwanne Jane Isaac Manning kwagara Salt Lake City.

1894 (May 18): A rachiri Jane dịka “orù” nye Joseph Smith n’ime Temple Salt Lake. Otu nwanyị ọcha guzoro dị ka onye nnọchi anya Jane n'ihi na enyeghị ya ohere isonye na emume akara nke temple.

1894 (November): E mere Jane baptizim maka nwa nwanne ya na Temple Salt Lake.

1908 (April 16): Jane Elizabeth Manning James nwụrụ. Ọ bụ nwanne ya nwoke, Isaac Manning, na ụmụ ya abụọ, Sylvester James na Ellen Madora, yana ọtụtụ ụmụ ụmụ na ụmụ ụmụ.

BIOGRAPHY

A mụrụ Jane Elizabeth Manning n'ụbọchị mmiri na mmalite afọ 1820, o yikarịrị ka n'ụlọ ezinụlọ ya na Wilton, Connecticut. [Foto dị n'aka nri] Nne ya, Philes, bụ ohu mgbe a mụrụ ya, mana enwere onwe ya ma ọ dịkarịa ala afọ iri n'oge ọmụmụ Jane. Nne Philes, nke a na-akpọkwa Philes, nọgidere na-agba ohu n'ihi na o mere agadi nke na ọ ga-erite uru site na iwu mgbapụta nke nta nke nta nke ndị omebe iwu Connecticut kwadoro na 1784. A maghị Isaac Manning, nna Jane, ọ bụ ezie na onye ọkọ akụkọ ihe mere eme obodo kwuru na njedebe 1930. na Manning esiwo na Newtown, Connecticut, ihe dị ka kilomita iri na asatọ site na Wilton. Isaac na Philes nwere ọ dịkarịa ala ụmụ ise ọnụ, gụnyere Jane, tupu Isaac anwụ n'ihe dị ka 1825.

Ikekwe n'ihi ọnwụ nna ya nwụrụ, Jane Manning gara ọrụ maka Fitches, di na nwunye bara ọgaranya na New Canaan dị nso mgbe ọ dị afọ isii. Ọ pụrụ ịbụ na e tinyere ya n’ezinụlọ Fitch, na-amanye ha ka ha kwụọ ezinụlọ ya ụgwọ ma nye ya nri, uwe, ebe obibi, na ikekwe agụmakwụkwọ n’ihi ọrụ ọ rụrụ ruo ọtụtụ afọ.

N'ihe dị ka afọ 1839, mgbe ọ dị afọ iri na ụma, Jane mụrụ nwa nwoke, onye ọ kpọrọ Sylvester. Aha nna Sylvester, na ọnọdụ nke ime ya, bụ ajụjụ nke Jane gbachiri nkịtị na ndụ ya niile. Asịrị na-ekesa n'ezinaụlọ ya (n'etiti ụmụnne ya na ụmụ ya) na nna ya bụ onye ọcha; nwanne ya kwuru na nna ya bụ onye nkwusa ọcha. Dị ka nwa nwa ya si kwuo, Sylvester n'onwe ya kwuru na nna ya bụ onye French French. Ma Sylvester si dị iche iche phenotypical si na nne ya na ụmụntakịrị ya (ndị a maara nna ha), nke nkwuputa ndị a dabere dị ka ihe akaebe, abụghị ihe a pụrụ ịdabere na ya nke njirimara agbụrụ. Ebe ọ bụ na Jane n’onwe ya o doro anya na o nweghị ihe gosiri na ọ bụ nna Sylvester, anyị ejighị n’aka mara onye ọ bụ.

N'otu aka ahụ, anyị enweghị ike ijide n'aka na ọnọdụ a tụụrụ Sylvester n'okpuru ya. Ọ ga-ekwe omume na Jane nwere mmekọrịta nkwenye na nna Sylvester, ọ bụrụgodị na ọ bụghị alụmdi na nwunye edere n'ụzọ iwu. Otú ọ dị, ịgbachi nkịtị ya n'okwu ahụ nwere ike ịbụ ihe àmà na-egosi na e dinara Jane n'ike, ọgbaghara bụ nke a na-apụghị ikwu maka ụmụ nwanyị narị afọ nke iri na itoolu na karịsịa maka ụmụ nwanyị ojii dị ka Jane, bụ ndị kwesịrị ịkpachara anya karịsịa n'ịkwado aha ha megide echiche ụgha nke Ọha ọcha.

Na 1841, Jane ghọrọ onye òtù Ọgbakọ Ọgbakọ Ọhụrụ nke Kenan, bụ́ ebe ezinụlọ ndị were ya n’ọrụ bụkwa ndị òtù. O nwere ike ịbụ na ndị Fitches nọ na-eche banyere omume ọjọọ ya, n'ihi na ọ mụrụ n'oge na-adịbeghị anya, na ịbụ onye otu chọọchị nwere ike ịbụ ụzọ isi belata nchegbu ha. O nwekwara ike ịbụ na Jane hụrụ usoro ịdọ aka ná ntị nke ụka dị ka ngwá ọrụ nwere ike iji mee ihe megide onye ọrụ na-adịghị akwụ ụgwọ ma ọ bụ onye obodo ọzọ; ma-ọbụ, eleghị anya, ọ pụrụ ịbụ na o kwenyeworị na ọ bụ eziokwu nke ozi nke nzukọ-nsọ, ma ọ bụ chee na nke a bụ nzọụkwụ ọzọ dị mkpa na njem ya ruo n’ịbụ okenye. N'agbanyeghị ihe kpatara ya, a nabatara ya n'òtù na February 14, 1841. Otú ọ dị, o mesịrị kwuo, "o nweghị afọ ojuju, ọ dị m ka ọ dị ihe ọzọ m na-achọ" (Newell 2019: 144).

Ihe dị ka otu afọ ka e mesịrị, n’oge oyi nke 1841–1842, Jane nụrụ nkwusa onye ozi ala ọzọ nke Mormon ma ọ bịara kwenye na ya achọtawo “ihe ọzọ” ọ nọworo na-achọ. Otu izu ka e mesịrị, e mere ya baptizim ma kwenye dị ka onye otu Nzukọ-nsọ ​​nke Jisus Kraịst nke Ndị-nsọ Ụbọchị-Ikpeazụ a (LDS, ma ọ bụ Mormon, Nzukọ-nsọ). Ezinụlọ Jane (nne ya, nna di ya, ụmụnne ya, na ndị ọgọ ya) dị ka emeworị ya baptizim ma kwado ya n'otu oge ahụ. Jane mechara kwuo na “ihe dị ka izu atọ ka [baptizim ya na nkwenye ya na Nzukọ-nsọ ​​LDS] ka ọ na-egbu ikpere n’ala n’ekpere, onyinye nke asụsụ bịakwasịrị m ma tụọ ezinụlọ ahụ dum ndị nọ n’ime ụlọ na-esote ụjọ” (Newell 2019:144). Nke a dị ka ọ bụ ahụmahụ mbụ Jane nwere banyere glossolalia, ahụmahụ ọ ga-anọgide na-enwe n'oge ndụ ya nile. Nye Jane, ahụmahụ a mere ka o doo anya na ndị Mormon na-enye “ihe ọzọ” ime mmụọ ahụ nke ọ nọworo na-achọ.

Mgbe e mesịrị ha baptizim, Jane na ezinụlọ ya, tinyere ndị LDS ndị ọzọ a tọghatara na ndịda ọdịda anyanwụ Connecticut, malitere ịkwado “ịkpọkọta,” isonyere ndị òtù ụka ndị ọzọ dị na Nauvoo, Illinois, bụ́ ebe chọọchị ahụ hiwere n’oge ahụ. N’ime Septemba 1843, ha rere ụlọ ezi-na-ụlọ ha wee pụọ, sonye n’otu ndị otu Ụka Black na White LDS maka njem ọdịda anyanwụ. N’ịbụ onye onye ozi ala ọzọ ahụ nke mere Jane baptizim duziri, ìgwè ahụ si na Connecticut gaa n’ebe ndịda ọdịda anyanwụ site na Connecticut ruo New York City, sikwa na ya gbagote Osimiri Hudson ruo Ọwa Mmiri Erie, bụ́ nke kpọgara ha n’ebe ọdịda anyanwụ Buffalo na n’akụkụ Ọdọ Mmiri Erie.

Na Buffalo, ma ọ bụ ikekwe ka oge na-aga na Ohio, ndị isi ojii nọ n'òtù ahụ kewapụrụ na otu ahụ ma jụ ịga n'ihu, ikekwe n'ihi koodu ojii siri ike nke Ohio, nke chọrọ ka ndị ojii nweere onwe ha na-abanye na steeti biputere nkekọ nke $500 na nye "akwụkwọ efu" na-egosi ọkwa ha. Ụfọdụ ndị otu ojii nọ n'òtù ahụ nwere ike ịlaghachi azụ na Connecticut n'oge a, mana Jane na ezinụlọ ya kpebisiri ike ịga n'ihu. Jane mere ndokwa ka onye ndú otu ahụ buru ogwe ya na ya na Nauvoo, mgbe ahụ ya na ndị isi ojii ndị ọzọ bụ ndị kpebiri ịga n'ihu na-aga n'ihu n'ụzọ ahụ, ihe karịrị otu puku kilomita.

Jane na ezinụlọ ya bịarutere Nauvoo na ngwụcha ọdịda nke 1843. Na mbụ, ha na onye amụma LDS, Joseph Smith, Jr. (1805–1844) [Foto dị n'aka nri] na nwunye ya Emma Hale Smith (1842–1844) nọrọ ruo mgbe. Ndị òtù ezinụlọ Jane ji nwayọọ nwayọọ nweta ọrụ na ebe obibi n'ebe ọzọ; nanị Jane na nwa ya nwoke Sylvester nọgidere n'ụlọ Smith. Ndị Smith were Jane n'ọrụ dịka odibo ụlọ, ọrụ nke nyere ya ohere ịnweta onye amụma na ezinụlọ ya. Ahụmahụ mmasị Jane gara n'ihu n'ime oge a. O mechara cheta na ka ọ na-asa uwe mwụda nke Joseph Smith (uwe pụrụ iche a na-eji eme emume temple nke a na-emepụta na Nauvoo), Mmụọ Nsọ “mere ka m mata na ha metụtara aha ọhụrụ ahụ nke e nyere ndị nsọ nke ụwa maara. ọbụghị nke,” ntụaka maka emume temple dị nsọ nke a ga-emecha wezuga Jane n’ihi agbụrụ ya (Newell 2019:146).

Na akụkọ ndị ọzọ nke oge ya na-arụ ọrụ na Smiths, Jane chetara na Joseph Smith mesoro ya dị ka onye òtù ezinụlọ. “Ọ na-amụmụ ọnụ ọchị mgbe niile dị ka ọ na-emere ụmụ ya. Ọ na-adịbu ka m bụ nwa ya," ọ gwara otu onye na-agba ajụjụ ọnụ (Newell 2019:150). Jane kwukwara na Joseph Smith kwere nkwa ikuchi ya dịka nwata, na-eme ka ọ ghọta na a na-emeso ya dịka ndị ezi-na-ụlọ ndị ọzọ. Mgbe Jane kọrọ akụkọ a, ya na ndị na-ege ya ntị ghọtara onyinye nke nkuchi ka ọ bụrụ ntụaka maka emume akara nke temple, bụ nke Jane ga-ejikọ mmụọ ya na Joseph Smith mgbe ọ bụ nwata, ya mere ejikọrọ ya na ya dịka onye òtù ezinụlọ. ebighebi. Ọ kwughachiri akụkọ a ugboro ugboro, ma eleghị anya na-atụ anya ime ka ndị isi chọọchị kwenye ime ememe ahụ ọ jụrụ mgbe mbụ e nyere ya n'ihi na, o kwuru, "ọ 'aghọtaghị ma ọ bụ mara ihe ọ pụtara" (Newell 2019: 147).

N'oge ụfọdụ n'oge ya na Nauvoo, Jane zutere ma lụọ Isaac James, onye ọzọ Black ghọrọ Mormonism. Dị ka Jane, Isaac si n'ebe ọwụwa anyanwụ United States. O si New Jersey bịarutere Nauvoo. Isaac nyere aka n'ịzụlite nwa Jane Sylvester, ya na Jane wee mụọ ụmụ asaa ọzọ n'etiti 1846 na 1859, ụmụ agbọghọ ise na ụmụ nwoke atọ (otu n'ime ha ka mụrụ).

N’afọ 1844, otu igwe mmadụ gburu Joseph Smith, wee wepụta ọgba aghara nke ịnọchite anya na Nzukọ-nsọ ​​LDS. Brigham Young (1801–1877) [Foto dị n'aka nri] pụtara dị ka onye ndu nabatara ihe dịka ụzọ abụọ n'ụzọ atọ nke ụka, na n'ime ihe dịka otu afọ, ndị ụka hapụrụ Nauvoo gawa ọdịda anyanwụ. Ha kwụsịrị n'oge oyi nke 1846–1847 na nke dị ugbu a ọwụwa anyanwụ Nebraska na saịtị a na-akpọ "Winter Quarters" (Omaha nke dị ugbu a), ma gaa n'ihu n'oge opupu ihe ubi, n'ikpeazụ bịarutere na Ndagwurugwu Salt Lake. Jane na di ya Isaac nọ n'otu n'ime ụlọ ọrụ mbụ rutere na ndagwurugwu na Julaị 1847. Ọtụtụ n'ime ezinụlọ ọmụmụ Jane nọrọ n'azụ na Midwest.

Mgbe ha rutere na Ndagwurugwu Great Salt Lake, Jane na Isaac ha abụọ rụrụ ọrụ maka Brigham Young, mana ha mechara guzobe ọrụ ugbo nke ha. Ha mere onwe ha nke ọma nke ọma: akwụkwọ ndekọ ụtụ na-egosi na ha nwere ihe ruru, ma ọ bụ karịa, ọtụtụ n'ime ndị agbata obi ha.

Otú ọ dị, na 1870, Jane na Isaac gbara alụkwaghịm. Edekọghị ihe mere ha ji kewaa, ọ bụ ezie na ọ pụrụ ịbụ na Aịzik enwechaghị mmasị na chọọchị Jane tinyere oge na ume dị ukwuu na ya. Isaac hapụrụ Salt Lake City na Jane si n'ihe onwunwe di na nwunye ahụ nwere na mpụga obodo ahụ kwaga n'ime ụlọ dị n'etiti etiti obodo. Ka 1870s na-aga n'ihu, usoro ezinụlọ Jane tụgharịrị n'ihu: nwa ya nwanyị Mary Ann nwụrụ na 1871; nwa ya nwoke bụ́ Saịlas nwụrụ na 1872; na nwa ya nwanyị Miriam nwụrụ na 1874. Ya mere, ọkara n'ime ụmụ ya asatọ aghọọla ya n'etiti afọ iri. Ka ọ dịgodị, nwa ya nwanyị dị afọ iri na ụma bụ́ Ellen Madora mụrụ nwa n’afọ 1869. Ọ hapụrụ nwa ahụ ka Jane zụlitere ya mgbe ọ gara biri na San Francisco, California, bụ́ ebe a mara ya ikpe na 1879 maka “idebe ụlọ ọrịa. aha ọma" wee kwụọ $50 (Thiriot 2015).

Ikekwe n'ịgbalị iweghachi njikọ ezinụlọ ya, Jane dị ka ọ lụọla ọzọ na 1874, oge a na-esonyere akụ ya na nke otu nwoke aha ya bụ Frank Perkins, nna nwunye Sylvester nwa ya nwoke. Ọ dịghị akwụkwọ ndekọ alụmdi na nwunye a, ma Jane malitere ịbịanye aka n'aha ya dị ka "Jane Perkins," na ebe ọ bụ na e kwere ka ọ na-ekere òkè n'ihe omume dị iche iche nke chọọchị n'oge a, anyị nwere ike ikwubi na ndị ndú chọọchị ahụ na-ahụ mmekọrịta ahụ dị ka ọrụ. Agbanyeghị, n'ihe dị ka 1876 mmekọrịta a tiwakwara. Dị ka ọ dị na nhazi ya, ọ dịghị akwụkwọ ọ bụla nke mgbasa ya; Naanị ihe ngosi bụ na Jane kwụsịrị ibinye aka n'akwụkwọ aha ya dị ka "Jane Perkins" wee laghachi na "Jane James."

Ka ọ na-erule n'etiti 1880s, Jane nọ na-eche ihe ịma aka ndị na-abawanye ụba ihu n'ijikọta ezinụlọ ya ọnụ. Mgbe ọ nọsịrị na Nevada, ada Jane na-enupụ isi Ellen Madora laghachiri na Salt Lake. Ikekwe n'ịgbalị inyere Ellen Madora aka ịlaghachi n'ụkwụ ya, Jane bufere nwa ya nwanyị akwụkwọ akwụkwọ ahụ n'ụlọ ya, bụ́ onye weghaara ego n'ụlọ ahụ. Ma afọ ole na ole ka e mesịrị, Ellen Madora enweghị ike ịkwụ ụgwọ ụlọ ahụ ma nyeghachi nne ya akwụkwọ ahụ, bụ́ onye weghaara mbinye ahụ. Ka ọ dị ugbu a, e bipụrụ nwa Jane Sylvester na chọọchị na 1885 maka "omume adịghị ka nke Ndị Kraịst" (Newell 2019:107).

O doro anya na enweghị ike ịkwado mmekọrịta alụmdi na nwunye, ebe ụmụ anọ nwụnahụrụ ya ma eleghị anya na-eche na Ellen Madora na Sylvester na-efunahụ ya n'ụwa, Jane yiri ka ọ tụgharịrị uche ya na mgbe ebighị ebi. Na Maachị 1883 ọ gara leta John Taylor (1808–1887), onye-isi-nduzi nke Nzukọ-nsọ ​​LDS, ịrịọ ikike ịnata onyinye ya, nke mbụ n’ime emume temple abụọ nke Ndị-nsọ Ụbọchị-Ikpeazụ a kwenyere na ọ dị mkpa iji nweta ogo kacha elu. nke ebube mgbe a nwụsịrị. Taylor baara ya mba, na-agwa ya na ya “echeghị na oge eruwo maka agbụrụ [ya] ịnata uru nke Ụlọ nke Onye-nwe” (Newell 2019:106). Jane abụghị ihe ọ bụla ma ọ bụrụ na ọ naghị adịgide adịgide, n'agbanyeghị. N’ime afọ iri abụọ sochirinụ, ọ gara n’ihu na-arịọ ndị isi ụka ka ha nye ya ikike isonye na emume nke temple nke ga-enye ya ohere iru n’ọkwa ebube kacha elu n’ime ndụ mgbe a nwụsịrị na iso ndị ọ hụrụ n’anya nọrọ ebighi-ebi.

Di mbụ Jane, bụ Isaac James, laghachiri na Salt Lake na 1890. Ọ kwagara n'ụlọ Jane, ma ọ bụ di emekọrịtara, dị ka onye ọbịa, ma ọ bụ dị ka okwu ebere, a pụghị ịhụ na ndekọ akụkọ ihe mere eme. E mere Aịzik baptizim ma nabataghachi ya na Nzukọ-nsọ ​​LDS na Julaị 1890, ma ma Jane na Isaac nwere ike inye onwe ha mmalite ọhụrụ dịka di na nwunye bụ ajụjụ dị iche kpamkpam. Dị ka o siri pụta, oge ha na-emekọ ihe dị mkpụmkpụ: Isaac nwụrụ na November 1891 mgbe ọrịa nke izu isii gasịrị. Jane nọkwa naanị ya ọzọ.

N’afọ sochirinụ, nwanne Jane Isaac Lewis Manning (1815–1911) rutere na Salt Lake ma soro Jane bata. [Foto dị n'aka nri] Isaac nọrọ na Midwest mgbe Brigham Young duuru ọtụtụ ndị ụka na Utah. Nwunye ya anwụọla n'afọ gara aga, ma n'ihe ọ maara, Jane bụ nanị ezinụlọ ọ hapụrụ. A nabatara ya na Nzukọ-nsọ ​​LDS site na ime baptism na Maachị 1892, ma Jane na ya bụ ndị na-arụsi ọrụ ike na obodo, na-aga ọrụ ofufe, ịga njem nlegharị anya ahaziri maka "Ụbọchị Ndị Ochie," na ihe ndị ọzọ.

Arịrịọ Jane gara n'ihu maka emume Tempụl n'ikpeazụ dị ka ọ na-amị mkpụrụ na 1894. Kemgbe ihe karịrị afọ iri, Jane nọ na-arịọ maka ikike ka ejiri akara ya dịka nwata nye Joseph Smith. O kwuru na Josef n’onwe ya nyere ya ohere a, site n’aka nwunye ya Emma, ​​na ya ajụla ihe ahụ n’oge ahụ n’ihi na ọ ghọtaghị ya. Otú ọ dị, ọ chọsiri nnọọ ike ịgbanwe mkpebi ya ugbu a. Agbanyeghị, ndị isi ụka ọ dị ka ha agbasiwo mbọ ike inye onye amụma ntọala ha nwa nwanyị ojii ruo mgbe ebighị ebi. Kama, ha kwetara ịrachi Jane nye Joseph Smith dịka “ohu” na mgbe ebighị ebi. Emere ememe ahụ n'ụlọ nsọ Salt Lake na Mee 18, 1894, mana Jane anọghị ya (n'agbanyeghị na ọ dị ndụ ma dị mma ma na-ebi naanị ebe ole na ole) n'ihi na ọ bụ Black. Kama nke ahụ, otu nwanyị White nọchiri anya Jane bụ onye nnọchi anya ya.

Nkwekọrịta nke 1894 ejughị Jane afọ, ma ọ bụ afọ ojuju ndị isi ụka. Ọnweghị ihe akaebe achọpụtala na emechara emume a ọzọ, na-egosi na ndị isi ụka ahụghị ya ụzọ dị irè isi hazie mmekọrịta ebighi ebi. Jane laghachiri na-arịọ ka a rachie ya nye Joseph Smith mgbe ọ bụ nwata. Nkeji ole site na nzụkọ 1902 nke Kworum nke Ndị Ozi Iri na Abụọ (otu ndị isi ọchịchị kachasị elu nke ụka) kwuru na “Emụmụ nwanne mama Jane enweghị afọ ojuju na [ememe] a, na dịka akara nke enweghị afọ ojuju ya ọ tinye akwụkwọ ọzọ mgbe nke a gachara maka akara ngọzi. , ma n'ezie n'efu" (Newell 2019:116).

Jane nwụrụ n'April 1908. Ọ bụ nwanne ya nwoke Isaac Manning, na ụmụ abụọ: Sylvester na Ellen Madora. Ọnwụ ya mere akụkọ akụkọ n'akwụkwọ akụkọ obodo, ndị mmadụ nabatara olili ya nke ọma. Joseph F. Smith (1838–1918), onye-isi-nduzi nke Nzukọ-nsọ ​​nke LDS n’oge ahụ na nwa nwanne onye nchoputa nke ụka Joseph Smith, kwuru okwu na olili ozu ahụ.

TEACHINGS / DOCTRINES

Dịka nwanyị ojii, Jane anọghị n'ọkwa ikike na Ụka ​​LDS nke gaara enye ya ohere ịzụlite ozizi ma ọ bụ gbasaa ozizi nke ya. Ọ na-ekwupụtakarị nnabata ọ nabatara nkuzi ndị isi ụka. Ka o sina dị, ọ chọtara ụzọ ọ ga-esi guzogide ozizi chọọchị ndị gbochiri ya ikere òkè n'omenala ahụ. Dịka ọmụmaatụ, n'ime akwụkwọ ozi ogologo ya na Onye isi ala John Taylor nwere gbasara ihe ùgwù nke ụlọ nsọ, Jane kwagara azụ megide nkọwa LDS nke ọbụbụ ọnụ nke Ken (Jenesis 4:11–16) nke pụtara na ndị ojii, dịka ụmụ nke Ken, enweghị ike isonye na ya. ememe temple. O dere, sị: “E were iju mmiri weda agbụrụ m, Chineke wee kwe Ebreham nkwa na a ga-agọzi mba niile nke ụwa n’ime mkpụrụ ya, ebe ọ bụ na nke a bụ izuzu nke ọgbọ niile, ọ̀ bụ na ngọzi adịghị m?” (Newwell 2019: 105). N'ịkpọku nkwa ngọzi nke Akwụkwọ Nsọ nye ụmụ Abraham niile na atụmanya puku afọ LDS, Jane chọrọ ịweghachi nkọwa nke ịkpa ókè agbụrụ na-ewu ewu nke akwụkwọ nsọ nke wepụrụ ya na ngọzi ndị ọ chọsiri ike.

Site na mmachi ịma aka na ịbanye n'ụlọ nsọ ya, Jane n'amaghị ama nwere ike itinye aka na mmepe nke echiche ndị mechiri mwepụ ahụ. Dị ka ndị ọkà mmụta dị ka ọkọ akụkọ ihe mere eme W. Paul Reeve gosiri, ọkwa nchụaja na mmachi ụlọ nsọ, bụ́ nke gbochiri Jane na ndị Mormon ndị ọzọ bụ́ Black Mormon ka ha ghara isonye n’ememe ụlọ nsọ dị oké mkpa ma gbochie ọtụtụ ndị ikom Black Mormon ijide ọkwa nchụ-aja (ma si otú ahụ na-arụ ọrụ nduzi na chọọchị). ma ọ bụ na-enye ngozi ọkwa nchụ-aja nye ezinụlọ ha), jiri nwayọ nwayọ na ọkara ikpeazụ nke narị afọ nke iri na itoolu (Reeve 2015:188–214). Ka ndị isi ụka na-eme mkpebi gbasara ikpe ndị mmadụ n'otu n'otu, ha ji nwayọọ nwayọọ na-achịkọta ọtụtụ ihe atụ nke ha mechara wepụta ọkwa ndị ka ukwuu nke ọkwa nchụ-aja na mmachi ụlọ nsọ, bụ́ ndị ha ji nkọwa nkà mmụta okpukpe nke agbụrụ na ọbụbụ ọnụ zie ezi. Mgbe ọ tinyere akwụkwọ ikpe ya maka inye onyinye ụlọ nsọ na akara akara, Jane kpalitere mkparịta ụka ndị a n'etiti ndị isi ụka, na nsonaazụ na-atụghị anya ya bụ na na mkparịta ụka ha, ndị isi ụka mere ka ha doo anya ma kwupụta ihe mgbochi ndị ọ na-achọ ibibi.

RITUALS / PRACTICES

Mgbe Jane sonyeere Ụka LDS, Mormonism gụnyere ihe dị iche iche nke charismatic. Ihe kacha pụta ìhè n'akụkọ Jane banyere ndụ ya bụ ikwu okwu n'asụsụ dị iche iche na iso Chineke na-ekwurịta okwu n'ọhụụ, ọhụụ, ma ọ bụ nrọ nrọ. Dịka ekwuru n'elu, ahụmahụ mbụ edekọtara Jane banyere glossolalia mere n'oge na-adịghị anya ka e mesịrị baptizim LDS ya. N'akwụkwọ akụkọ ndụ ya, ọ kọkwara ahụmahụ dị omimi nke nkwurịta okwu Chineke. Ka ọ na-asa akwa na nke mbụ n’ụlọ Joseph Smith dị na Nauvoo, o kwuru,

N’ime uwe ndị ahụ, ahụrụ m uwe mwụda Josef. M lere ha anya na-eche. Ahụtụbeghị m ihe ọ bụla ọzọ, m wee tụgharịa uche n’ebe ha nọ ma chee echiche banyere ha nke ukwuu nke na mmụọ nsọ mere ka m pụta ìhè na ha metụtara aha ọhụrụ ahụ nke e nyere ndị nsọ nke ụwa na-amaghị. Amaghị m mgbe m sachara ha ma ọ bụ mgbe m wepụrụ ha nkụ (Newell 2019:146; mkpoputa na akara edemede emelitere).

Ka ọ na-erule ngwụsị nke ndụ Jane, omume ndị a adaala nke ukwuu n'etiti Ndị-nsọ Ụbọchị Ikpeazụ a. Ka o sina dị, ọ chọtara ndị na-ege ntị dị njikere (na mgbe ụfọdụ onye ntụgharị okwu) maka glossolalia ya na nzukọ ụmụ nwanyị. Ọ gbakwara akaebe ya na nnọkọ ndị a, na mgbe ụfọdụ na-ekwu maka nrọ na ọhụụ ọ hụrụ. Ụmụ nwanyị ndị ọzọ kwukwara okwu n’asụsụ dị iche iche ma kọọ nrọ na ọhụụ na nzukọ ndị a, ya mere Jane anọghị naanị ya dịka onye na-eme ụdị nke Mormonism nke ochie, "omenala" karịa.

N’ụzọ ndị ọzọ, Jane bụụrụ onye na-eme ihe nṅomi nke Mormonism “nke a na-ahụkarị” n’oge ndụ ya niile na chọọchị. N’ịkwaga na Nauvoo, na gawa Utah, ọ dabara n’ozizi LDS nke “mkpọkọta,” nke kpọrọ ndị otu n’anụ ahụ ka ha “kpọkọta na Zaịọn,” ma ọ bụ n’ebe ọ bụla ụka dị mgbe ahụ. A kọwakwaghị ozizi a n’ụzọ nkịtị, ma n’ime narị afọ nke iri na itoolu, ọ rụpụtara mgagharị nke ọtụtụ puku ndị-nsọ site na gburugburu ụwa ruo US Midwest na, n’ikpeazụ, na Ndagwurugwu Ukwu Salt Lake na mpaghara Ugwu West gbara ya gburugburu.

Ihe àmà ahụ ezughị ezu, ma o yiri ka ọ̀ na-egosi na Jane na-agachi nzukọ chọọchị anya ma na-enye chọọchị otu ụzọ n’ụzọ iri nke ego ọ na-akpata. Na 1880s na 1890s, ọ na-apụta mgbe nile na ndekọ ndekọ nzukọ nke otu ụmụ nwanyị, Relief Society and Retrenchment Society. Ọ na-apụtakwa n'akwụkwọ ndekọta ward ya, ma dịka onye ntinye aka na onye nnata onyinye. Ma mgbe ụfọdụ ọ na-enye mkpọsa ego maka ihe kpatara ya, dịka maka iwu ụlọ nsọ St. George, Utah.

Site n’ememe temple, Ndị-nsọ Ụbọchị-Ikpeazụ kwenyere na ha nwere ike ime mgbanwe kpọmkwem, salvific maka ma ndị dị ndụ na ndị nwụrụ anwụ. Enwere isi atọ nke emume temple: baptizim maka ndị nwụrụ anwụ, onyinye, na akara. Jane nwere ike ime ụfọdụ ndị nwụrụ anwụ baptizim proxy baptizim. N’ime emume a, Ndị-nsọ Ụbọchị-Ikpeazụ a na-eme emume nke baptism n’ime ọdọ mmiri nke ime baptism n’ọkwa kacha ala nke temple “maka na n’aha” onye nwụrụ anwụ. Dị ka nkwenkwe LDS si kwuo, ememe a na-enye onye ahụ nwụrụ anwụ ohere ịnakwere ozi ọma na ndụ mgbe a nwụsịrị ma si otú a tọhapụ ya na "ụlọ mkpọrọ nke mmụọ," ma ọ bụrụ na ha. họrọ ime ya. (A na-eme baptizim maka ndị dị ndụ n'èzí ụlọ nsọ n'ime mmiri anụ ahụ ma ọ bụ n'ime ihe e ji eme baptizim.) Tupu e wuchaa ụlọ nsọ mbụ na Utah, a na-eme ememe a mgbe nile n'ụlọ a maara dị ka Ụlọ Enyi. [Foto dị n'aka nri] Na Septemba 1875, Brigham Young nyere ntụziaka ka e mee ka Ụlọ Endowment dị maka ndị òtù Black ka ha mee baptizim maka ndị nwụrụ anwụ, nke Jane na otu ndị ọzọ mere site n'enyemaka nke ndị na-ejide ọkwa nchụaja dị ole na ole. E mekwara Jane baptizim maka ọtụtụ ndị ikwu ya nwanyị na Logan, Utah Temple na 1888; na maka otu nwa nwanne nwanyị na Temple Salt Lake na 1894.

Ọ bụ ezie na a na-eme ndị nwụrụ anwụ baptizim n'ọkwa kasị ala nke ụlọ nsọ LDS, onyinye na akara na-ewere ọnọdụ na ọkwa dị elu, na-akpali ndị kwere ekwe elu n'anụ ahụ ka ha na-aga n'ihu site na usoro ememe nke ga-enye ha ohere iru ọkwa dị elu kwekọrọ ekwekọ na ndụ mgbe a nwụsịrị. . Enwere ike ime emume ndị a site n'aka ndị dị ndụ n'aha nke ha, ma ọ bụ n'aha ndị nwụrụ anwụ, ebe ndị sonyere na mmemme ahụ na-eme ihe nnọchiteanya maka ndị ahụ nwụrụ anwụ. Onyinye na emume akara akara, nke Ndị-nsọ Ụbọchị-Ikpeazụ kwenyere ma na-eche ma wepụta ụdị ọkwa nchụaja ụfọdụ, bụ nke e mechiri Jane n'ihi na ọ bụ Black (Stapley 2018:17).

Onyinye, maka Ndị-nsọ Ụbọchị-Ikpeazụ a, bụ emume mmalite nke na-eduzi ndị na-eso ụzọ site na akụkọ ntolite dị nsọ, na-akụziri ha ihe ọmụma dị omimi, ma chọọ ka ha kwe nkwa dị nsọ. Maka Ndị-nsọ Ụbọchị-Ikpeazụ a nke oge a, ha bụ emume emume nke na-ebuga onye mmalite site na nwata ruo n’ịbụ okenye, na a na-emekarị ha tupu ha agawa ozi ụka ma ọ bụ lụọ di. Jane mere mkpọsa were ọtụtụ afọ ịnata onyinye ya, na-edegara ndị isi ụka akwụkwọ ozi, soro ha zute, na ịrịọ ndị enyi ka ha deta aha ya. Ọ dịghị mgbe ọ na-ekwe ka o sonye n'ememe a.

Akara akara bụ emume Tempụl nke Ndị-nsọ Ụbọchị-Ikpeazụ a na-eme ka mmekọrịta mmadụ na ibe ya dịrị ebighi-ebi, na-emebe nkwa Jizọs kwere na “Ihe ọ bụla unu ga-eke n’elu ụwa, a ga-eke ha n’eluigwe” (Matiu 18:18). Na teknụzụ, agbamakwụkwọ ndị a na-eme na ụlọ nsọ LDS bụ akara alụmdi na nwunye. Ndị-nsọ Ụbọchị-Ikpeazụ a kwenyere na ndị di na nwunye sonyeere n’ememe akàrà ga-abụ di na nwunye ruo mgbe ebighị ebi, na na ụmụ ọ bụla ha mụrụ mgbe a karachisịrị onwe ha nye ibe ha, site n’ịdị “mụrụ n’ime ọgbụgba ndụ ahụ,” a ga-arapara ozugbo nye ndị mụrụ ha. Ụmụntakịrị ndị a mụrụ tupu akara ndị mụrụ ha, na ụmụaka e kuchiri n'ezinaụlọ, nwere ike ịkachie ndị mụrụ ha ka ha hụ na ha nwere ike ịnọnyere ezinụlọ ha ruo mgbe ebighị ebi. N’akụkụ ngwụcha nke ndụ ya, Jane James kwuru na Joseph Smith enyefewo onwe ya ịnabata ya dịka nwata, ma ọ rịọrọ ikike ịnakwere onyinye ahụ site n’akara ya nye n’ime temple. Ụdị akara nkuchi nke Jane rịọrọ abụghị ihe ọhụrụ n'oge ahụ; ọtụtụ Ndị-nsọ Ụbọchị-Ikpeazụ a nọ na-arịọ, ma na-anata, na-akara Joseph Smith na ndị ndu ụka ndị ọzọ, ma ndị nwụrụ anwụ ma ka dị ndụ. Ka o sina dị, na-enweghị ntụsara ahụ na atụmanya nke idochi nwanyị ojii nye Joseph Smith, ndị isi ụka nwara imebi site n'ịmepụta emume ọhụrụ iji mechie Jane nye Joseph Smith dịka "ohu." Emere emume a n’ime Temple Salt Lake na 1894, na-eji proxies maka ma Jane James na Joseph Smith. N’ụzọ dị otú a, ndị isi chọọchị na-ezere imeghe ndị ojii n’elu ala ụlọ nsọ ahụ.

NDỤ

Jane James nwere, ikekwe, ghọrọ onye ndu n'ọnwụ karịa ka ọ nwere ike ịdị na ndụ. Ọ bụ ezie na Ndị-nsọ Ụbọchị Ikpeazụ chefuru ya nke ukwuu mgbe ọ nwụsịrị 1908, ma ndị Latter-day Saints na ndị na-emegide Mormon eweghachiwo akụkọ ya ma jiri ya mee ihe. Ọ bụ ezie na ndị na-emegide Mormon na-ejikarị Jane mee ihe atụ nke ịkpa ókè agbụrụ na ihu abụọ nke Ụka LDS, ojiji ndị nsọ Ụbọchị Ikpeazụ a dị iche iche. N'ụzọ dị otu a, Jane James abịala yie Sojourner Truth (1797–1883), onye ọkọ akụkọ ihe mere eme bụ Nell Irvin Painter rụtụrụ aka na a nabatawo ya dị ka akara maka ọtụtụ ihe kpatara ndọrọ ndọrọ ọchịchị (1997:258–87).

Maka ọtụtụ ndị-nsọ Ụbọchị-Ikpeazụ a, Jane James abụrụla ihe dị mkpa na-emetụ aka n’iche echiche gbasara ụdị agbụrụ dị iche iche nke ụka ha na agwa agbụrụ nke onye malitere, Joseph Smith. [Foto dị n'aka nri] Eziokwu ahụ bụ na Jane na-arụ ọrụ n'ụlọ Joseph Smith ma jiri mmasị na-echeta ya yiri ka ọ na-akwado echiche ahụ na onye amụma mbụ nwere echiche megidere ịkpa ókè agbụrụ na echiche na chọọchị na-anabata ụdị agbụrụ dị iche iche karịa obodo ndị gbara ya gburugburu. n'etiti narị afọ nke iri na itoolu mgbe Jane ghọrọ onye otu. Ya mere, enwere ike iji akụkọ Jane mere ihe akaebe na Ụka ​​LDS na-adị iche mgbe niile. Nke a bụ n'ezie ka e si were akụkọ Jane n'ọrụ na 2018 na mmemme Ụka LDS na-echeta 1978 ebuli mmachi ọkwa nchụaja maka ndị nwoke ojii. Edekwara Jane na mmemme ndị a, na n'okwu ọgbakọ Nzukọ-nsọ ​​nke ndị otu Kworum nke Ndị Ozi Iri na Abụọ, dị ka “ọsụ ụzọ,” ọ bụghị nanị n'ihi na ọ so na ndị Mormon mbụ gara na Ndagwurugwu Salt Lake, kama n'ihi na ọ bụ ya. otu n'ime ndị isi ojii mbụ nke ụka wee si otú ahụ 'sụrụ ụzọ' ụzọ maka ndị isi ojii ndị ọzọ ịgbaso.

Ihe nnọchianya nke Jane James dị ka onye ọsụ ụzọ na-ejikarị otuto nke nnọgidesi ike ya n'agbanyeghị nnukwu ihe mgbochi. Ọ bụ ezie na akụkọ banyere nnọgidesi ike Jane adịkarịghị atụnye ya n’ụzọ doro anya tụnyere nwanyị ahụ di ya nwụrụ nke dị n’ilu ​​Jisọs banyere onye ikpe na-ezighị ezi na nwanyị di ya nwụrụ dị mkpa (Luk 18:1–8), ntụaka ahụ yiri ka a kpọkuru ya n’ezoghị ọnụ, na-akwado arịrịọ Jane na-arịọkarị maka ihe ùgwù nke ụlọ nsọ dị ka Ọchịchọ na-aga n'ihu maka ikpe ziri ezi, kama ịbụ mkpasu iwe nke ndị isi ụka. Nkọwapụta nke Jane James nke jikọtara ya na nwanyị di ya nwụrụ nke dị mbata ekwela ka ndị òtù ụka na-arụtụ aka na ya dị ka ihe atụ nke mmemme n'ihe kpatara echiche ziri ezi nke nwanyị na agbụrụ.

N'otu oge ahụ, ọtụtụ ndị ụka na-eche nche egosipụtawo Jane James dị ka onye nne nwere ezi uche bụ onye "na-etinye ndụ ya n'ọrụ dị umeala n'obi nye ndị ọzọ" (Smith 2015). Ewebatala akụkọ ya ka ọ bụrụ ihe na-akpata n'ofe echiche nke Mormonism. Enwechaghị akwụkwọ nke okwu nke aka ya na-enyere aka na nbanye a, ebe ọ bụ na e nwere ntakịrị ihe akaebe na-egosi na ọ nwere ike ịkwado ma ọ bụ megidere ọnọdụ ọ bụla.

ISSUES / CHALLENGES

Isi ihe ịma aka n'ịmụ ndụ Jane James bụ ụkọ nke isi mmalite. Jane weputara isi mmalite ole na ole n'onwe ya (ọ chịkọtara akụkọ ndụ dị nkenke wee hapụ mkpụrụedemede ole na ole), mana ma o dere nke ọ bụla n'ime ihe ndị a n'onwe ya, anyị enweghị ike ijide n'aka. Tụnyere ọtụtụ ndị ya na ndị ọcha dịkọrọ ndụ, bụ ndị dere n'ụzọ zuru oke banyere ndụ nke onwe ha na akwụkwọ akụkọ, akwụkwọ ozi, na akụkọ ndị e bipụtara, isi mmalite nke Jane James dị obere. Ọtụtụ n'ime ya dị n'ụdị nke ọkọ akụkọ ihe mere eme bụ Jon Sensbach kọwara dị ka "akwụkwọ nhịahụ": ntụaka na-agafe na akwụkwọ ndetu mmadụ; ọkara nkebi ahịrịokwu n'ime mpempe akwụkwọ akụkọ; ihe ntakiri nke milimita square na foto akụkọ ihe mere eme (Sensbach 2015:25).

Ọzọkwa, ọtụtụ n'ime isi mmalite ndị dị adị enweghị ike ịnweta ndị nyocha. Ọbá akwụkwọ akụkọ ihe mere eme Ụka LDS na-ejide ọtụtụ isi mmalite na, n'ihi na ewerewo ha na nzuzo, dị nsọ, ma ọ bụ ihe nzuzo (ma ọ bụ ụfọdụ ngwakọta ya), a naghị enye ha maka nyocha. Ndị a gụnyere ndekọ ndekọta nke temple na-egosi akara Jane dịka odibo nye Joseph Smith. Ya mere, ndị nyocha ga-adabere na nsụgharị nke isi mmalite ndị a ebipụta tupu amachibidoro ịbanye na ha ma ọ bụ nweta ha site na njikọ onwe onye na ndị ọzọ ndị, site na ezinụlọ, okpukperechi, ma ọ bụ njirimara ọkachamara, nwere ike ịnweta ohere ka ukwuu. A na-ejide akwụkwọ ndị ọzọ nke ndị na-anakọta onwe ha ma ndị nyocha agaghị ama ha.

Na-arụ ọrụ na akwụkwọ ndị nwere ike ịnweta, isi ihe ịma aka maka ndị nchọpụta bụ ịghọta ike ndị metụtara ịkpụzi akwụkwọ ndị ahụ. Dịka ọmụmaatụ, Jane James nyere otu nwanyị onye England ọcha aha ya bụ Elizabeth Jefford Drake Roundy (1830-1916) akụkọ ndụ ya. Roundy amaghị Joseph Smith n'onwe ya dịka ọ bịarutere na United States ruo mgbe ọ nwụsịrị. N'ọgwụgwụ narị afọ nke iri na itoolu, Otú ọ dị, ọ ghọrọ onye na-edu ndú na-akwado ememe ụbọchị ọmụmụ Smith site n'aka Ndị Nsọ Ụbọchị Ikpeazụ ahụ, na-agbasi mbọ ike maka idebe ụbọchị ahụ ma na-arụ ọrụ ịchịkọta ncheta nke Smith site n'aka ndị jiworo oge n'ihu ya. . Mgbalị ahụ nwere ike ịkpali ọrụ Roundy ịdekọ akụkọ ndụ Jane, ma ọ dịkarịa ala kpụzie akụkọ ahụ Jane kọrọ. Mana Jane James nwekwara ebumnobi nke ya maka ibi n’oge ya na Joseph Smith nọ n’akwụkwọ ahụ: ebe ọ matara na a ga-ekerịta ya na ndị ndu ụka, ọ dị ka ọ tụrụ anya igosi na Smith nabatara ya dịka onye otu ezi-na-ụlọ ya. O nwere ike ịbụ na ọ tụrụ anya na ọ bụrụ na o nwere ike ime ka ndị isi chọọchị kweta ịhụnanya nke mmekọrịta ya na Smith, na ha ga-ekweta arịrịọ ya ka e mechie ya n'oge ọ bụ nwata. Olileanya dị otú ahụ fọrọ nke nta ka ọ bụrụ n'ezie kpụziri ma ihe Jane tinyere n'ihe ndekọ ya na ihe ọ na-ewepụ. Ọ naghị ekwu maka ịmụ nwa n'alụghị di, dịka ọmụmaatụ, ma ọ bụ gbasara ịgba alụkwaghịm ya na di mbụ ya, ebe ọ na-ebikarị na mmekọrịta dị mma ya na Joseph Smith na nkwenye ya na ụkpụrụ LDS nwoke na nwanyị. Ikpughe ihe dị iche iche nke metụtara mmepụta nke ọ bụla n'ime isi mmalite ndị na-enye ndụ Jane James ìhè dị oké mkpa iji ghọta ihe niile ebe ọ bụla nwere ike ikpughe.

Ibu aka na akwukwo nke ndi nwanyi n'IZI

Maka ndị ọkà mmụta taa, Jane James pụtara akụkọ ihe mere eme dabere na otú akụkọ ya si enye anyị ohere ịjụ akụkọ ndị natara na ịgbasa mpaghara ọhụụ anyị. Ọmụmụ ihe gbasara agbụrụ na narị afọ nke iri na itoolu LDS elekwasịla anya na mmachi nke ọkwa nchụaja. Ọ dịghị mgbe echiri ụmụ nwanyị echichi n'ọkwa nchụ-aja LDS, ya mere mmachi a emetụtaghị Jane ozugbo. Otú ọ dị, inyocha ahụmahụ ya na-eme ka anyị ghọta nke ọma ihe ga-esi na mmachibido nke òtù ndị nchụàjà pụta. E kweghị ndị di na ụmụ nwoke Jane ijide ọkwa nchụ-aja, nke pụtara na, n’adịghị ka ndị otu okpukperechi nke White ya, ọ nweghị ike ịnata ngozi ọkwa nchụ-aja site n’aka onye otu ezinụlọ ya (White 1980–1981:44). N'otu aka ahụ, n'ihi ịzụlite nghọta nkà mmụta okpukpe LDS banyere mmekọrịta dị n'etiti ọkwa nchụ-aja na ememe nke ụlọ nsọ, Jane enweghị ike ịnata onyinye ya ma ọ bụ mechie ya na ndị òtù ezinụlọ ya n'ụlọ nsọ. Mgbochi nke ọkwa nchụ-aja, mgbe ahụ, nwere nnukwu ihe ọ pụtara nke gbatịpụrụ karịa echichi nke ndị nwoke ojii wee kpụzie ndụ na ahụmịhe okpukperechi nke ụmụ nwanyị na ụmụaka.

Ya mere, iji ghọta agbụrụ na Ụka ​​LDS, akụkọ Jane James na-akụziri anyị ka anyị leba anya gabiga atumatu ụlọ ọrụ na mmepe ha n'ahụmahụ ndụ nke ndị nọ na pews na ịtụle ọ bụghị naanị ndị ikom na-abụkarị ndị na-adịghị mma nke ụlọ ọrụ dicta mana. nakwa ndị inyom bụ ndị na-abụkarị ihe atụ nke abụọ maka ụlọ ọrụ nna ochie. Nke a bụ nkuzi nke metụtara ọmụmụ ọdịnala okpukpe ndị ọzọ, n'ezie. Ọmụmụ ihe ọ bụla gbasara ọdịnala okpukperechi nke na-agụnyeghị nleba anya nke ọma gbasara ahụmịhe ụmụ nwanyị ezughị oke.

Ndụ Jane James na-enyekwa ihe atụ maka ikpokọta akụkọ banyere ndị na-eme akụkọ ihe mere eme bụ ndị naanị obere ihe akaebe dị na ha. [Foto dị n'aka nri] Karịsịa ma e jiri ya tụnyere ndị isi White nke Ụka LDS, isi mmalite na ndụ Jane dị ụkọ. Ka o sina dị, ngalaba akụkọ ihe mere eme okpukpere chi nke Africa egosila na enwere ike ịgbakwunye ebe ndị a na ozi gbasara ọnọdụ n'ụzọ ndị na-enye anyị ohere ịkwanye anụ ahụ n'ọkpụkpụ ọkpụkpụ nke isi mmalite na-enye, na-emecha nweta nkọwa siri ike nke ọnụ ọgụgụ a na-ekwu. O doro anya na enweghị isi mmalite, ekwesịrị ka ahụ ya ọ bụghị dị ka mgbochi ụzọ, kama dị ka ọkpụkpọ òkù iji were ụzọ na-efegharị efegharị karị, nke mara mma.

Foto

Onyonyo #1: Studio nke Edward Martin, Eserese nke nwanyị ekwenyere na ọ bụ Jane Manning James, Salt Lake City, 1865–1870. Wikimedia Commons.
Onyonyo #2: Joseph Smith, Jr. sitere na daguerreotype nke Lucian Foster weghaara n'etiti 1840 ruo 1844. Mpempe akwụkwọ daguerreotype nke ọgbọ nke atọ nke onye nka deziri. Enyere ya n’ọbá akwụkwọ nke Congress na 1879 site n’aka Joseph Smith nwa Jr., Joseph Smith III. Wikimedia Commons.
Foto #3: Brigham Young. Harvard Art Museum/Fogg Museum, Foto akụkọ ihe mere eme na ngalaba mkpokọta ihe ngosi pụrụ iche, ọba akwụkwọ nka nka. Wikimedia Commons.
Foto #4: Isaac Lewis Manning, ikekwe ya na Jane James. Foto nke Carl W. McBrayer gbakwunyere. Chọta ili, https://www.findagrave.com/memorial/10505669/isaac-lewis-manning.
Onyonyo #5: Ụlọ onyinye, Temple Block, Salt Lake, ihe dịka 1855. Albumen. L. Tom Perry mkpokọta pụrụ iche; MSS P 24. Lee Library, Brigham Young University. Wikimedia Commons.
Foto #6: CR Savage, "Ndị ọsụ ụzọ Utah nke 1847," 1905. Ọbá akwụkwọ Mahadum Princeton. Wikimedia Commons.
Foto #7: Jane James, nso nso, sitere na CR Savage, "Utah Pioneers of 1847," 1905. Ụlọ akwụkwọ University Princeton.

References

Newell, Quincy D. 2019. Nwanne Gị nwanyị n'Oziọma: Ndụ Jane Manning James, Onye Ojii Mormon nke narị afọ nke iri na itoolu. New York: Oxford University Press.

Onye na-ese ihe, Nell Irvin. 1997. Eziokwu nke ọbịa: Ndụ, akara. New York: WW Norton.

Reeve, W. Paul. 2015. Okpukpe nke agba dị iche: agbụrụ na mgba Mormon maka ịdị ọcha. New York: Oxford University Press.

Sensbach, Jon. 2015. "A mụrụ n'oké osimiri site na Guinea: Ụzọ ime mmụọ nke ụmụ nwanyị na mmalite Black Atlantic." Pp. 17-34 n'arọ Maka akụkọ gbasara ọgụgụ isi nke ụmụ nwanyị ojii, bụ Mia E. Bay, Farah J. Griffin, Martha S. Jones, na Barbara D. Savage deziri. Chapel Hill: Mahadum nke North Carolina Press.

Smith, Becky Cardon. 2015. "Na-echeta Jane Manning James." Akwụkwọ akụkọ Meridian, May 4. Nweta site na https://web.archive.org/web/20100206222448/ na 3 February 2022.

Stapley, Jonathan A. 2018. Ike nke nsọpụrụ Chineke: Mormon Liturgy na Cosmology. New York: Oxford University Press.

Thiriot, Amy Tanner. 2015. "Nwaanyị. Nellie Kidd, Courtesan. Keepapitchinin, blọgụ akụkọ Mormon (blog), Jenụwarị 6. Nweta site na http://www.keepapitchinin.org/2015/01/06/mrs-nellie-kidd-courtesan/ na 3 February 2022.

Ọcha, O. Kendall. 1980–1981. “Ndozi ókèala, ndị ojii, na Ọkwa Nchụ-aja Mormon.” Akwụkwọ akụkọ echiche okpukpe 37 (Ụda/Oyi): 30–44.

AJỤRỤ AKWỤKWỌ NDỊ 

Bringhurst, Newell. 1981. Ndị nsọ, ndị ohu na ndị ojii: Ebe na-agbanwe agbanwe nke ndị ojii n'ime Mormonism. Westport, CT: Greenwood Press.

Bush, Lester E. 1973. “Ozizi Negro nke Mormonism: Nlebanya akụkọ ihe mere eme.” Dialogue: A Journal of Mormon Echiche 8: 11-68.

Newell, Quincy D. 2016. Na-akọ Jane: Na-akọ akụkọ nke nwanyị Mormon mbụ nke Africa. Logan: Mahadum Utah State University Press.

Pryor, Elizabeth Stordeur. 2016. Ndị njem na-acha agba: Mbugharị na ọgụ maka ịbụ ụmụ amaala tupu agha obodo. Isi nke Chapel: Mahadum North Carolina Press.

Reeve, W. Paul, gen. ed. nd Otu narị afọ nke ndị Mormon ojii. Nweta site na https://exhibits.lib.utah.edu/s/century-of-black-mormons/page/welcome na 3 February 2022.

Wolfinger, Henry J. 1975. "Nnwale nke Okwukwe: Jane Elizabeth James na mmalite nke Utah Black Community." Pp. 126-72 n'arọ Ebe obibi ọha na Utah, nke Clark S. Knowlton deziri. Salt Lake City: Mahadum Utah.

Ụbọchị Mgbasa Ozi:
6 February 2022

 

 

 

Share